Zadanie 3
Matura z matematyki, maj 2025, poziom rozszerzony
Wymaganie: VII.R8 — obliczanie kątów trójkąta i długości jego boków przy odpowiednich danych (rozwiązywanie trójkątów).
Treść zadania
W trójkącie równobocznym punkt leży na boku . Stosunek pola trójkąta do pola trójkąta jest równy .
Zadanie 3. (0–3)
Oblicz miarę kąta . Zapisz obliczenia.
Źródło: arkusz CKE MMAP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Błąd: użycie cosinusa zamiast sinusa we wzorze na pole (P = ½ab sin γ). Uwaga: trójkąty ABD i ADC mają wspólną wysokość z wierzchołka A, więc stosunek ich pól to stosunek podstaw |BD| : |DC| — to prowadzi do równania z jednym kątem.
Strona arkusza CKE z tym zadaniem
Strategia
Trójkąt równoboczny ma wszystkie kąty . Niech . Wtedy (bo cały ).
Trójkąty i mają wspólny bok (długość niech będzie ) i wspólny wierzchołek . Możemy więc wyrazić ich pola przez sinusy odpowiednich kątów przy .
Wzór na pole z dwóch boków i kąta między nimi: .
Dla trójkąta : boki (bok trójkąta równobocznego) i , kąt .
Dla trójkąta : boki i , kąt .
Stosunek pól = stosunek sinusów (czynniki skracają się):
Rozwiń ze wzoru na sinus różnicy: .
Podstaw do równania:
Pomnóż licznik i mianownik lewej strony przez 2 — równanie pozostaje równoważne:
Rozdziel ułamek:
Wyznacz . , czyli . Dla kąta w trójkącie (czyli , bo to część kąta ):
Sprawdzenie
Jeśli , to .
.
(po uproszczeniu: , ). ✓ Pasuje.
Punktacja CKE
- 1 pkt — zapisanie równania albo związku .
- 2 pkt — zapisanie równania, w którym wszystkie funkcje trygonometryczne mają ten sam argument, np. .
- 3 pkt — pełna metoda + wynik .
Klucz — sinus różnicy
Wzory na sinus i cosinus sumy/różnicy są w „Wybranych wzorach matematycznych” CKE:
Używaj ich, gdy w równaniu pojawia się z różnicą lub sumą zmiennej i znanego kąta (jak tu ). Sprowadzasz wtedy równanie do funkcji samej , którą można rozwiązać przez .
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „planimetria, trójkąt równoboczny, twierdzenie sinusów” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl