m matura-online.pl
MMAP-P0-100 Zamknięte (ABCD) 1 pkt Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 7

Matura z matematyki, maj 2024, poziom podstawowy

Wymaganie: III.6 — rozwiązywanie równań wymiernych postaci V(x)/W(x) = 0, gdzie V(x) i W(x) są zapisane w postaci iloczynowej.

Treść zadania

Równanie (x + 1) / ((x + 2)(x − 3)) = 0 w zbiorze liczb rzeczywistych A. nie ma rozwiązania. B. ma dokładnie jedno rozwiązanie: (−1). C. ma dokładnie dwa rozwiązania: (−2) oraz 3. D. ma dokładnie trzy rozwiązania: (−1), (−2) oraz 3.

Źródło: arkusz CKE MMAP-P0-100. Otwórz oryginalny PDF

Co trzeba zrobić?

Rozwiązać równanie wymierne:

Czyli ustalić, dla których ułamek po lewej stronie jest równy zero — oraz policzyć, ile takich rozwiązań jest.

Wyznacz dziedzinę. Ułamek ma sens tylko wtedy, gdy mianownik jest różny od zera. Mianownikiem jest iloczyn . Iloczyn jest zerem, gdy któryś z czynników jest zerem:

Te dwie liczby nie należą do dziedziny równania. Dziedzina to:

Zastosuj zasadę: ułamek jest zerem, gdy licznik jest zerem (a mianownik różny od zera).

Mianownik mamy już ograniczony przez dziedzinę. Wystarczy więc rozwiązać:

Sprawdź, czy znalezione rozwiązanie należy do dziedziny.

Czy należy do ? Tak — nie jest ani , ani , więc jest w dziedzinie.

Zlicz rozwiązania. Jedno: .

Odpowiedź: B — równanie ma dokładnie jedno rozwiązanie: .

Krytyczna pułapka — odpowiedź D

Najgorszy możliwy błąd to wybór D: „trzy rozwiązania: , , ”. Tak myśli osoba, która zinterpretowała zadanie jako „znajdź wszystkie , dla których któraś część wyrażenia jest zerem”. To całkowicie pomija sens równania wymiernego.

Liczby i miejscami zerowymi mianownika — to znaczy, że dzielimy przez zero, co jest niedozwolone. Dla tych wyrażenie po lewej stronie w ogóle nie ma sensu, więc nie może być równe zeru (ani niczemu innemu).

Zasada na egzaminie: w równaniach wymiernych zawsze najpierw wyznacz dziedzinę, dopiero potem szukaj miejsc zerowych licznika.

Inne błędne odpowiedzi

A („nie ma rozwiązania”) — wybiera ktoś, kto myśli, że obecność mianownika z automatycznie blokuje wszystkie rozwiązania.

C („dwa: i ”) — wybiera ktoś, kto pomylił mianownik z licznikiem i przyrównał do zera mianownik zamiast licznika.

W obu przypadkach problem jest ten sam: brak rozróżnienia między licznikiem a mianownikiem ułamka.

Algorytm na każde równanie wymierne

Dla równania postaci :

  1. Wyznacz dziedzinę: .
  2. Rozwiąż .
  3. Odrzuć te rozwiązania, które nie należą do dziedziny.

Jeśli pominiesz krok 3, możesz przyjąć rozwiązanie z dziedziną zera w mianowniku i stracić punkt na otwartym zadaniu albo wybrać D zamiast B na zamkniętym.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „równania wymierne, dziedzina" zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl