Zadanie 23
Matura z historii, maj 2024, poziom rozszerzony
Wymaganie: II. Analiza i interpretacja historyczna. Zdający: 1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w kontekście epok i dostrzega zależności pomiędzy różnymi dziedzinami życia społecznego; 2) […] ocenia przydatność źródła do wyjaśnienia problemu historycznego […]. LV. Proces przejmowania władzy przez komunistów w Polsce (1944–1948). Zdający: 3) charakteryzuje okoliczności i etapy przejmowania władzy w Polsce przez komunistów. (PP)
Treść zadania
Zadanie składa się z dwóch podpunktów.
Zadanie 23.1. Wymień dwie metody zobrazowane w źródłach 1. i 2., które stosowali komuniści w celu przejęcia władzy w Polsce.
Zadanie 23.2. Rozstrzygnij, czy w świetle przedstawionych w źródle 2. rzeczywistych wyników referendum najwięcej odpowiedzi pozytywnych uzyskało pytanie, do którego nawiązuje plakat ze źródła 1. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji z obu źródeł.
Źródło 1: plakat propagandowy „Czy jesteś za zniesieniem Senatu? TAK” — mężczyzna w cylindrze z napisem „SENAT” ciągnie do tyłu wóz z napisem „POSTĘP”, który pod górę pcha robotnik; podpis: „HAMOWAŁ POSTĘP SPOŁECZNY…”. Źródło 2: tabela przedstawiająca wyniki referendum (procent głosów na „tak”) — Pytanie 1, 2, 3; wyniki oficjalne (68%, 77%, 91%) vs wyniki rzeczywiste (27%, 42%, 67%).
Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2405. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
23.1. Dwie metody komunistów (przykłady z zasad oceniania):
- propaganda / dyskredytowanie przeciwników politycznych — plakat (źródło 1.);
- fałszowanie wyników głosowania — źródło 2. pokazuje rozbieżność między wynikami oficjalnymi a rzeczywistymi (np. pytanie 1.: oficjalnie 68%, w rzeczywistości 27%).
23.2. Rozstrzygnięcie: NIE.
Uzasadnienie: plakat ze źródła 1. dotyczy zniesienia senatu (pytanie 1.), które według rzeczywistych wyników uzyskało najmniej odpowiedzi „tak” — 27%. Najwięcej (67%) uzyskało pytanie 3., dotyczące akceptacji nowej zachodniej i północnej granicy Polski.
Zad. 23.1: punkt jest za dwie metody — jedna nie wystarcza. Zad. 23.2: pytanie dotyczy wyników rzeczywistych; trzeba je odczytać z tabeli (27% dla pytania o senat wobec 67% dla pytania 3.).
Strona arkusza CKE z treścią zadania
Rozwiązanie
23.1. (1) Propaganda i dyskredytowanie przeciwników politycznych (plakat, źródło 1.); (2) fałszowanie wyników głosowania (źródło 2. – rozbieżność między wynikami oficjalnymi a rzeczywistymi).
23.2. Plakat dotyczy zniesienia senatu (pytanie 1.). Rzeczywiste wyniki: pytanie 1. – 27%, pytanie 3. – 67%. Pytanie z plakatu uzyskało najmniej odpowiedzi „tak”, nie najwięcej. Odpowiedź: nie.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „referendum 1946 „3 razy tak”, komunizm w Polsce, propaganda, fałszerstwo wyborów” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl