Zadanie 14
Matura z WOS-u, maj 2021, poziom rozszerzony
Wymaganie: Modele systemów politycznych – parlamentarny, prezydencki, semi-prezydencki,
parlamentarno-komitetowy.
Treść zadania
14.1. Zaznacz właściwe dokończenie zdania dotyczącego systemu politycznego Szwajcarii (jeden z poniższych: parlamentarny, prezydencki, parlamentarno-prezydencki, parlamentarno-komitetowy / kolegialny).
14.2. Oceń, czy poniższe informacje dotyczące systemu politycznego Szwajcarii są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli prawdziwa, albo F – fałszywa.
Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-202105. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
System polityczny Szwajcarii: parlamentarno-komitetowy (kolegialny / dyrektorialny).
Cechy:
- Zgromadzenie Federalne (parlament dwuizbowy: Rada Narodu + Rada Kantonów)
jest najwyższym organem władzy w państwie. - Rada Federalna (7-osobowy rząd) jest wybierana przez Zgromadzenie
Federalne na 4 lata; składa się z 7 ministrów reprezentujących główne
partie ("magiczna formuła"). Nie ponosi politycznej odpowiedzialności
przed parlamentem – nie można jej odwołać wotum nieufności. - Prezydent Konfederacji jest wybierany spośród członków Rady Federalnej
na 1 rok rotacyjnie; pełni funkcje reprezentacyjne, nie jest głową
państwa w klasycznym sensie – nie ma władzy ponad pozostałymi członkami Rady. - Charakterystyczne: brak rozdziału egzekutywy między prezydenta a rząd,
rząd jako "komitet wykonawczy parlamentu", silna demokracja bezpośrednia
(referenda, inicjatywy ludowe).
PF (typowe zdania w tym zadaniu):
- "System parlamentarno-prezydencki" → F (jest parlamentarno-komitetowy).
- "Parlament dwuizbowy (bikameralny)" → P.
- "Dualizm egzekutywy (prezydent + rząd)" → F (brak dualizmu).
- "Rada Federalna ponosi odpowiedzialność polityczną" → F (nie ponosi).
Szwajcaria to jedyny przykład systemu parlamentarno-komitetowego na świecie. Łatwo pomylić z parlamentarnym (UK, Niemcy) lub parlamentarno-prezydenckim (Francja).
Strona arkusza
Po co to umieć
Szwajcaria to “egzotyczna” lekcja porównawcza – jedyny system kolegialny, który działa skutecznie od XIX wieku.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „System polityczny Szwajcarii – Zgromadzenie Federalne, Rada Federalna" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl