Zadanie 16
Matura z WOS-u, maj 2021, poziom rozszerzony
Wymaganie: Konstytucja RP – funkcje Sejmu (art. 95 i nast.).
Treść zadania
Do każdego z przytoczonych przepisów Konstytucji RP przyporządkuj nazwę funkcji Sejmu, której dotyczy.
Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-202105. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Główne funkcje Sejmu RP:
Funkcja ustawodawcza (prawodawcza) – uchwalanie ustaw (art. 95, 118–124),
inicjatywa ustawodawcza, ratyfikacja umów międzynarodowych przez ustawę.Funkcja kontrolna – kontrola działalności Rady Ministrów (art. 95 ust. 2,
111, 115); m.in. interpelacje i zapytania poselskie (art. 115 ust. 1:
"Prezes Rady Ministrów i pozostali członkowie Rady Ministrów mają obowiązek
udzielenia odpowiedzi na interpelacje i zapytania poselskie..."), komisje
śledcze (art. 111), absolutorium dla rządu, wotum nieufności.Funkcja kreacyjna – powoływanie i odwoływanie organów państwowych:
m.in. wybór sędziów Trybunału Konstytucyjnego (art. 194), Pierwszego
Prezesa Sądu Najwyższego (formalnie powołuje Prezydent, ale Sejm wybiera
członków KRS), Prezesa NIK (art. 205), Rzecznika Praw Obywatelskich
(art. 209). Art. 199 ust. 1: "Członkowie Rady Polityki Pieniężnej
są powoływani na 6 lat..." (Sejm wybiera 3 z 9 członków RPP) – również
funkcja kreacyjna.
Typowe przyporządkowanie (na podstawie przepisów najczęściej cytowanych):
- Art. 115 ust. 1 (interpelacje i zapytania) → funkcja kontrolna
- Art. 199 ust. 1 (powoływanie członków RPP / Pierwszego Prezesa NBP) → funkcja kreacyjna
Inne funkcje (rzadziej omawiane): ustrojodawcza (uchwalanie zmian Konstytucji)
i europejska (kontrola spraw UE, art. 12 ust. 2 ustawy kooperacyjnej).
Funkcja kreacyjna ≠ ustawodawcza. Powoływanie ludzi to kreacja, uchwalanie ustaw to ustawodawstwo.
Strona arkusza
Po co to umieć
Cztery funkcje Sejmu (ustawodawcza, kontrolna, kreacyjna, ustrojodawcza) to obowiązkowa wiedza – egzaminatorzy pytają o przykłady każdej z nich.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „Funkcje Sejmu – kontrolna, kreacyjna, ustawodawcza" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl