Zadanie 27
Matura z WOS-u, maj 2021, poziom rozszerzony
Wymaganie: Integracja europejska – rozszerzenia UE, NATO; rozpad Jugosławii i kraje
postjugosłowiańskie.
Treść zadania
27.1. Do każdego opisu dopisz nazwę właściwego państwa i numer, którym oznaczono je na mapie.
Opis A. Parlament proklamował niepodległość tego państwa w 2006 roku. Od 2010 roku jest ono kandydatem do członkostwa w Unii Europejskiej. W 2017 roku zostało członkiem NATO. Środkiem płatniczym jest w nim euro.
Opis B. To państwo ogłosiło niepodległość w 1991 roku. Jest ono członkiem NATO i Unii Europejskiej od 2004 roku, a od 2007 roku należy do strefy euro.
Opis C. To państwo ogłosiło niepodległość w 1991 roku, ale kontrola władz nad całym jego terytorium stała się faktem w 1995 roku. Jest ono członkiem NATO od 2009 roku i Unii Europejskiej od 2013 roku.
27.2. Podaj rok, w którym mapa stała się obowiązująca. Odpowiedź uzasadnij.
Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-202105. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
27.1. Identyfikacja państw:
Opis A → Czarnogóra (Montenegro) – niepodległość po referendum
21 maja 2006, parlament proklamował 3 czerwca 2006 (rozpad federacji
z Serbią). Kandydat do UE od 2010, członek NATO od 2017, używa
euro (jako jednostronnie przyjęta waluta, bez członkostwa
w strefie euro). Na mapie zwykle numer środkowy/dolny – Czarnogóra
leży nad Adriatykiem, pomiędzy Chorwacją a Albanią. Bez precyzyjnej
legendy mapy nie da się jednoznacznie wskazać numeru, ale logicznie
Czarnogóra → numer 5 lub 6 na fragmencie Bałkanów.Opis B → Słowenia – niepodległość 25 czerwca 1991 r. (rozpad
Jugosławii, „10-dniowa wojna" z JNA). Członek NATO i UE od 2004 r.,
strefa euro od 1 stycznia 2007 r. (pierwsze państwo postjugosłowiańskie
w strefie euro). Na fragmencie mapy najprawdopodobniej numer 1
(najbardziej północno-zachodnia część regionu, graniczy z Austrią i Włochami).Opis C → Chorwacja – niepodległość 25 czerwca 1991 r., wojna
chorwacka 1991–1995 (kontrola nad całym terytorium dopiero po operacji
„Burza" w sierpniu 1995 i pełnej reintegracji Slawonii Wschodniej
do 1998). Członek NATO od 1 kwietnia 2009 r., UE od 1 lipca 2013 r.
Na mapie numer 2 (graniczy ze Słowenią od północy).
Pełna identyfikacja zależy od dokładnego układu cyfr na mapie, którego
nie da się odczytać z opisu bez legendy państw – odpowiedź dotyczy
identyfikacji państw na podstawie opisów, numery wymagają konfrontacji
z konkretną mapą w arkuszu.
27.2. Rok obowiązywania mapy: 2017 (lub późniejszy, przed 1 lipca 2023
– data wejścia Chorwacji do strefy euro).
Uzasadnienie: Czarnogóra wstąpiła do NATO 5 czerwca 2017 r. Aby mapa
pokazywała ten stan (z opisem A jako prawdziwym dla 2017+), musi być
to rok 2017 lub późniejszy. Najwcześniejszy możliwy rok obowiązywania
mapy w wersji z opisami: 2017.
Czarnogóra używa euro jednostronnie (bez formalnego członkostwa w strefie euro) od momentu utworzenia waluty w 2002 r. – wcześniej używała marki niemieckiej. To rzadkość: takie kraje jak Kosowo, Andora, Monako, San Marino, Watykan też używają euro w specyficznych formach.
Strona arkusza
Po co to umieć
Bałkany Zachodnie to “biały kruk” wiedzy o Europie: różne ścieżki integracji, różne daty UE/NATO – kluczowe do zrozumienia mapy współczesnej Europy.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „Państwa Bałkanów – Chorwacja, Czarnogóra, Słowenia; mapa Europy" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl