Zadanie 2

Rozwiązanie

Korzyść: Turysta zobaczy świat takim, jaki jest naprawdę — a nie taki, jaki jest kreowany dla podróżnych w „bańce turystycznej". Pozna miejscowych ludzi takimi, jacy są naprawdę (np. że Szwajcarzy noszą dżinsy, Masajowie oszczędzają na dom z pustaków, balijskie kobiety oglądają amerykańskie seriale — zamiast oczekiwanego folkloru).

Ryzyko: Turysta może się rozczarować, że świat jest niezgodny z jego wyobrażeniami — egzotyka okazuje się banalna lub niezbyt egzotyczna. Może spotkać niezaskoczenie, brak „pocztówkowego" doznania, konieczność zrozumienia lokalnych obyczajów, wyjście ze strefy komfortu.

Klucz CKE — przykład:
Korzyść: „Turysta zobaczy świat taki, jaki jest, a nie taki, jaki jest kreowany dla podróżnych." / „Turysta pozna miejscowych ludzi takimi, jacy są naprawdę."
Ryzyko: „Turysta może się rozczarować tym, że świat jest niezgodny / może być niezgodny z jego wyobrażeniami o tym świecie."

Typowy błąd / pułapka

Pułapka 1: pominięcie jednego z dwóch elementów (tylko korzyść lub tylko ryzyko) → 0 pkt. CKE wymaga OBYDWU. Pułapka 2: za ogólnikowe sformułowania („będzie ciekawiej" / „może się rozczarować") — bez przyczyny (czemu lepiej / czemu rozczarowanie). Wskaż MECHANIZM. Pułapka 3: pomylenie kierunku — przekroczenie bańki to dotarcie do prawdziwego świata, NIE wycofanie się do komfortu.

Materiały źródłowe

Strona arkusza CKE z tym zadaniem

Zadanie 2 - strona 6 arkusza CKE — Strona 6 arkusza CKE z trescia zadania. Na podstawie: CKE Oryginalny PDF CKE, str. 6

Klucz pojęciowy — „bańka turystyczna”

„Bańka turystyczna” (wg socjologów) — szklana kula iluzji, zaklęta przestrzeń, magiczny plac zabaw o niewidzialnych granicach, w którym turyści izolują się od lokalnej rzeczywistości. To zorganizowana iluzja egzotyki dla turystów:

piramida zamiast Egiptu (turystyka),
plaża zamiast kraju,
folder biura podróży zamiast rzeczywistego pejzażu.

Lokalna społeczność też broni się przed nadmiarem turystów — wykształca własne stereotypy turysty, podsuwa to, czego turyści oczekują (folklor inscenizowany), zatrzymuje ich na określonej przestrzeni.

Przekroczenie bańki — co to daje, co kosztuje

Korzyść — kontakt z prawdziwym światem

Stanisławska:

„Naszej własnej, prywatnej chwili prawdy. Nawet jeśli wiemy, że możemy się rozczarować, gdy przyjdzie nam pożegnać się z egzotyką — odkryć, że Szwajcarzy zwykle noszą dżinsy, Masajowie oszczędzają na dom z pustaków, balijskie kobiety po pracy, zamiast oddawać się tradycyjnym tańcom, oglądają amerykańskie seriale.”

Co zyskuje turysta:

spotkanie z prawdziwymi ludźmi (nie stereotypem),
chwila autentyczności, „prywatna chwila prawdy”,
prawdziwe poznanie kultury (nie wyobrażenia o niej).

Ryzyko — rozczarowanie

Stanisławska wprost mówi: „wiemy, że możemy się rozczarować”. Rzeczywistość bywa banalna — Szwajcarzy w dżinsach, Masajowie z aspiracjami konsumpcyjnymi, balijskie kobiety oglądające seriale.

Co ryzykuje turysta:

rozbicie iluzji, do której był przywiązany,
brak egzotycznego doświadczenia, jakiego oczekiwał,
dyskomfort poznawczy — świat nie spełnia jego oczekiwań.

Wzorcowa odpowiedź

Punktacja CKE

1 pkt — poprawne wyjaśnienie, jaka korzyść i jakie ryzyko wynikają z przekroczenia ścian „bańki turystycznej”.
0 pkt — odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.

Treść zadania