Zadanie 1

Rozwiązanie

Rozstrzygnięcie: TAK — turystyka zmienia podróżującego człowieka.

Uzasadnienie: Krzemińska wprost pisze, że „poza domem stajesz się kimś innym – prowadzisz inne życie, używasz obcego języka, poznajesz nowych ludzi i miejsca”. Podróże porównuje do pielgrzymki albo rytuału — podróżnik „może robić rzeczy wyjątkowe” (szastać pieniędzmi, mało spać, inaczej wyglądać), odbywa rodzaj rytuału przejścia. Dzięki podróżom człowiek skupia się na sobie, obniża stres, docenia piękno życia. Po powrocie „wspomnienia z podróży pomagają utrzymać dystans i równowagę”.

Klucz CKE — przykłady:

„Zmienia, ponieważ w czasie podróży człowiek wygląda i zachowuje się inaczej niż zazwyczaj."
„Tak. Doświadczenia podróżnicze powracające we wspomnieniach pomagają mu po powrocie zachować życiową równowagę."
„W tekście mowa o tym, że zmiany wyglądu i zachowania podróżującego są czasowe, chwilowe — wyłącznie na czas podróży."

Typowy błąd / pułapka

Pułapka 1: brak rozstrzygnięcia („tak / nie") → 0 pkt. CKE wprost: „rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie". Pułapka 2: bez przykładu z tekstu — sama opinia („uważam, że tak”) nie wystarcza. Polecenie wymaga uzasadnienia na podstawie tekstu Krzemińskiej. Pułapka 3: rozumieć „zmienia" tylko trwale — Krzemińska wskazuje także na zmiany czasowe, „na czas podróży".

Materiały źródłowe

Tekst 1 z arkusza CKE. Na podstawie: CKE — arkusz, strona 4 Oryginalny PDF CKE, str. 4

Strona arkusza CKE z tym zadaniem

Zadanie 1 - strona 6 arkusza CKE — Strona 6 arkusza CKE z trescia zadania. Na podstawie: CKE Oryginalny PDF CKE, str. 6

Co mówi tekst Krzemińskiej

Agnieszka Krzemińska, Po co człowiekowi czasowa zmiana miejsca — artykuł publicystyczny o turystyce. Główne tezy:

Cytaty kluczowe

„Bo podróże to stan umysłu, tym bardziej że poza domem stajesz się kimś innym — prowadzisz inne życie, używasz obcego języka, poznajesz nowych ludzi i miejsca.”

„Antropolodzy porównują podróż do pielgrzymki albo rytuału. […] Podróżnik odbywa rodzaj rytuału przejścia z typowym dla niego zawieszeniem poza czasem, dlatego może robić rzeczy wyjątkowe.”

„Podróże pozwalają skupić się na sobie, swoich potrzebach i przyjemnościach — nowej kuchni, muzyce, zabytkach, co skutecznie obniża poziom stresu, jest sposobem na chwilowe zapewnienie sobie celu i docenienie piękna życia. Po powrocie wspomnienia z podróży pomagają utrzymać dystans i równowagę.”

Mechanizm zmiany — krok po kroku

Wyrwanie z codzienności — podróżujący wychodzi ze swojego środowiska. Inne otoczenie, inny język, inne zwyczaje.

Inne zachowanie — Krzemińska pisze, że podróżnik „może robić rzeczy wyjątkowe” (szastać pieniędzmi, jeść/pić bez umiaru, mało spać, inaczej wyglądać). Ten „rytuał przejścia” wywołuje stan zawieszenia poza zwykłą tożsamością.

Refleksja nad sobą — skupienie na własnych potrzebach, przyjemnościach, doznaniach. Obniżenie stresu, docenienie piękna.

Trwała zmiana po powrocie — wspomnienia pomagają utrzymać dystans i równowagę życiową. Czyli zmiana nie kończy się wraz z podróżą.

Wzorcowa odpowiedź

Punktacja CKE

1 pkt — rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie.
0 pkt — odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.

Treść zadania