Zadanie 10
Matura z języka polskiego, maj 2026, poziom podstawowy
Wymaganie: I.1.1 — interpretacja tekstu literackiego. III.1.1 — interpretacja tekstu kultury (mural).
Treść zadania
Czy w bajce Jagnię i wilcy Ignacego Krasickiego oraz na muralu Człowieczy los wyrażono taką samą refleksję o życiu człowieka? Uzasadnij odpowiedź, odwołując się do każdego z tekstów.
Źródło: arkusz CKE MPOP-P1-100-2605. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Rozstrzygnięcie: TAK — w obu dziełach wyrażono podobną refleksję o życiu: silniejszy decyduje o losie słabszego, słabszy nie ma realnej obrony, jest skazany na zagładę przez prawo silniejszego.
Bajka Krasickiego: dwa wilki napotykają jagnię w lesie. Jagnię pyta: "Jakim prawem?" — wilki odpowiadają: "Smacznyś, słaby i w lesie!" i zjadają je. Konkluzja: prawo silniejszego zastępuje prawo moralne. Nie ma sprawiedliwości — brutalna siła decyduje.
Mural: postać wilka (w eleganckim garniturze, na tle napisu "Człowieczy los") prowadzi za rękę jagnię (małe, w czarnej kurteczce, dziecięce). Mural metaforycznie pokazuje, że człowiek jest jak jagnię — prowadzony przez siły większe od siebie (los, system, władza, drapieżników w garniturach) ku zagładzie.
Wspólna refleksja: życie człowieka jest przewidywalne w tej brutalnej regule — silniejszy zawsze wygrywa, słabszy ginie. Krasicki i artyści muralu kierują przesłanie o bezbronności jednostki wobec sił przewyższających ją.
Pułapka — brak rozstrzygnięcia (TAK/NIE). Pułapka — uzasadnienie tylko jednego tekstu. CKE wymaga "każdego z tekstów". Pułapka — powierzchowna odpowiedź ("oba mówią o wilkach"). Trzeba wskazać refleksję — co dzieła mówią o życiu człowieka.
Materiały źródłowe
Strona arkusza CKE z trescia zadania
Analiza obu dzieł
Bajka Krasickiego “Jagnię i wilcy” (4 wersy, 1779):
- Dwa wilki napotykają jagnię, chcą je zjeść.
- Jagnię pyta: “Jakim prawem?”.
- Wilki odpowiadają: “Smacznyś, słaby i w lesie!” — i zjadają je.
- Morał: kto chce zdobyczy, zawsze znajdzie pretekst. Prawo silniejszego = brutalna konieczność.
Mural “Człowieczy los” (Warszawa, Twożywo + Farbfieber):
- Wilk w eleganckim garniturze (symbol władzy, biznesu, systemu).
- Prowadzi za rękę jagnię (małe, w dziecięcej kurtce — bezbronne).
- Napis “Człowieczy los” przesądza interpretację: życie człowieka = los jagnięcia prowadzonego przez wilka.
Wspólna refleksja — prawo silniejszego:
- W obu dziełach silniejszy (wilk) decyduje o losie słabszego (jagnięcia).
- Słabszy nie ma obrony — jego argumenty (jagnięcia pytanie “Jakim prawem?”) są bezsilne.
- Ten porządek jest uniwersalny i niezmiennie tragiczny.
Wzorcowa odpowiedź
Punktacja CKE
- 1 pkt — rozstrzygnięcie + uzasadnienie odwołujące się do obu tekstów (bajka + mural).
- 0 pkt — pominięcie rozstrzygnięcia, jednego tekstu albo brak związku z refleksją o życiu.
Podobne zadania
Antygona Sofoklesa, symbolika plakatu, konflikt tragiczny
Zadanie 7 (2 pkt)
Na plakacie za pomocą różnych elementów graficznych przedstawiono interpretację **Antygony** Sofoklesa. Wybierz **dwa elementy graficzne** i wyjaśnij ich sens w kontekście **problematyki** tego utworu.
koncept barokowy, Niestatek, Morsztyn, kontrast
Zadanie 10 (1 pkt)
maj 2024 • PP
Przeczytaj definicję pojęcia *koncept* oraz wiersz *Niestatek* Jana Andrzeja Morsztyna zamieszczone w arkuszu CKE na stronie 12. Wyjaśnij, na czym polega koncept w wierszu *Niestatek* Jana Andrzeja Morsztyna.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „oświecenie, Krasicki "Jagnię i wilcy", mural "Człowieczy los", prawo silniejszego" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl