Zadanie 12
Matura z historii, maj 2025, poziom rozszerzony
Wymaganie: II. Analiza i interpretacja historyczna. 1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w kontekście epok i dostrzega zależności pomiędzy różnymi dziedzinami życia społecznego; 2) […] ocenia przydatność źródła do wyjaśnienia problemu historycznego. XXIX. Epoka napoleońska. 3) charakteryzuje […] dzieje Księstwa Warszawskiego. (PP) XXXI. Ziemie polskie i ich mieszkańcy w latach 1815–1848. 1) charakteryzuje sytuację polityczną, społeczno-gospodarczą i kulturową Królestwa Polskiego […]. (PP)
Treść zadania
Źródło 1. Fragment dekretu: „Z Bożej Łaski, My, Mikołaj I, […] Król Polski etc. postanowiliśmy i stanowimy: […] W mieście Naszym stołecznym Warszawie ustanawiamy Bank pod nazwiskiem Banku Polskiego […]. […] Bank mocen jest wypuszczać bilety bankowe […]”.
Źródło 2. Banknot: „Jeden Talar. Kassowy-Billet Xięstwa Warszawskiego”, wystawiony w Warszawie 1 grudnia 1810 r.
Polecenie: Rozstrzygnij, czy banknot zaprezentowany w źródle 2. został wyemitowany przez bank, o którym mowa w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji zawartych w obu źródłach.
Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Rozstrzygnięcie: nie.
Uzasadnienie: bank ze źródła 1. powstał w czasach Królestwa Polskiego (Kongresówki) – wskazuje na to Mikołaj I jako król Polski. Banknot ze źródła 2. pochodzi z wcześniejszego okresu: ma datę 1810 r. i nazwę Księstwa Warszawskiego.
Punktacja CKE: 1 pkt za rozstrzygnięcie z uzasadnieniem odwołującym się do obu źródeł.
Uwaga: uzasadnienie musi odwoływać się do obu źródeł – do Mikołaja I jako króla Polski (źródło 1.) i do daty lub nazwy państwa na banknocie (źródło 2.). Księstwo Warszawskie (1807–1815) i Królestwo Polskie (od 1815 r.) to różne twory państwowe.
Strona arkusza CKE z treścią zadania
Rozwiązanie
Krok 1 – źródło 1. Dekret wydaje Mikołaj I jako „Król Polski” – car Rosji był jednocześnie królem Królestwa Polskiego (Kongresówki). Dekret ustanawia w Warszawie Bank Polski (powstał w 1828 r., z inicjatywy ministra skarbu Ksawerego Druckiego-Lubeckiego).
Krok 2 – źródło 2. Banknot „Jeden Talar. Kassowy-Billet Xięstwa Warszawskiego”, wystawiony „w Warszawie dnia 1go Grudnia 1810”. To pieniądz papierowy Księstwa Warszawskiego – państwa istniejącego w latach 1807–1815.
Krok 3 – zestawienie. Banknot pochodzi z 1810 r., czyli z czasów Księstwa Warszawskiego, a bank ze źródła 1. powstał w Królestwie Polskim, za panowania Mikołaja I (od 1825 r.). Bank ten nie mógł więc wyemitować banknotu z 1810 r.
Odpowiedź: nie. Uzasadnienie musi odwoływać się do obu źródeł: Mikołaj I jako król Polski (źródło 1.) oraz data 1810 lub nazwa Księstwa Warszawskiego na banknocie (źródło 2.).
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „Księstwo Warszawskie, Królestwo Polskie, Bank Polski” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl