Zadanie 4
Matura z historii, maj 2025, poziom rozszerzony
Wymaganie: II. Analiza i interpretacja historyczna. 1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w kontekście epok i dostrzega zależności pomiędzy różnymi dziedzinami życia społecznego; 2) […] ocenia przydatność źródła do wyjaśnienia problemu historycznego. VII. Europa w okresie krucjat. 1) charakteryzuje i ocenia rolę zakonów w średniowiecznej Europie. (PR) XVI. Reformacja i jej skutki. 2) wyjaśnia rolę soboru trydenckiego i opisuje różne aspekty reformy Kościoła katolickiego. (PP)
Treść zadania
Uzupełnij tabelę – wpisz obok każdego z opisów stosowaną w historiografii nazwę zakonu, którego dany opis dotyczy.
A. Bracia mniejsi, zakon żebrzący, założony w 1209 r. we Włoszech. Reguła zakonu głosiła potrzebę ubóstwa indywidualnego i wspólnotowego. Zakładali klasztory w miastach, gdzie prowadzili działalność wśród plebsu, w której kładli nacisk na umiłowanie natury.
B. Męski zakon mniszy, założony w VI w. we Włoszech. Około 529 r. powstał pierwszy klasztor zakonny na Monte Cassino. Reguła zakonu kładła duży nacisk na modlitwę oraz pracę umysłową. Zakonnicy prowadzili kancelarie dworskie, skryptoria klasztorne, szkoły, biblioteki, szpitale.
C. Męski zakon kleryków regularnych, założony w 1534 r. Na czele zakonu stał wybierany dożywotnio generalny przełożony (zwany generałem), bezpośrednio podległy papieżowi. Celem zakonu, obok nauczania i prowadzenia misji, było wspieranie papieża w trudnych zadaniach. Zakonnicy składali dodatkowy ślub – bezwzględnego posłuszeństwa papieżowi.
Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
A – franciszkanie
B – benedyktyni
C – jezuici
Punktacja CKE: 2 pkt za trzy poprawne wskazania, 1 pkt za dwa.
Uwaga: opis A dotyczy zakonu żebrzącego – trzeba go odróżnić od dominikanów, także zakonu żebrzącego z XIII w. Wskazówką są nazwa „bracia mniejsi” i data założenia (1209 r., Włochy). W opisie C rozstrzyga rok 1534 i dodatkowy ślub posłuszeństwa papieżowi.
Strona arkusza CKE z treścią zadania
Rozwiązanie
A – franciszkanie. Wskazówki: „bracia mniejsi”, zakon żebrzący, 1209 r., Włochy, ubóstwo, umiłowanie natury. Założycielem był św. Franciszek z Asyżu.
B – benedyktyni. Wskazówki: VI w., Monte Cassino (ok. 529 r.), modlitwa i praca umysłowa, skryptoria, szkoły. Założycielem był św. Benedykt z Nursji.
C – jezuici. Wskazówki: 1534 r., dożywotnio wybierany generał, dodatkowy ślub posłuszeństwa papieżowi, nauczanie i misje. To Towarzystwo Jezusowe założone przez św. Ignacego Loyolę, ważny zakon reformy katolickiej (kontrreformacji).
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „zakony: franciszkanie, benedyktyni, jezuici” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl