Zadanie 1
Matura z WOS-u, maj 2019, poziom rozszerzony
Wymaganie: Wymagania ogólne: I. Wykorzystanie i tworzenie informacji. II. Rozpoznawanie i rozwiązywanie problemów. Wymagania szczegółowe: 2. Socjalizacja i kontrola społeczna. Zdający: 1) porównuje modele socjalizacji charakterystyczne dla własnej grupy wiekowej i pokolenia rodziców; 2) opisuje przejawy kontroli społecznej w życiu codziennym. 3. Grupa społeczna. Zdający: 1) przedstawia cechy i funkcjonowanie małej grupy społecznej (liczebność, więź, trwałość, role grupowe, wspólne wartości i cele, poczucie odrębności, współdziałanie); 3) wyjaśnia znaczenie grup odniesienia pozytywnego i negatywnego w procesie socjalizacji; 4) opisuje swoiste cechy współczesnej rodziny jako grupy społecznej; porównuje i ilustruje przykładami różne modele rodziny. (III etap) 2. Życie społeczne. Zdający: 1) podaje przykłady zbiorowości, grup, społeczności i wspólnot; charakteryzuje rodzinę i grupę rówieśniczą jako małe grupy.
Treść zadania
O procesie społecznym
Silna więź łączy dziecko z rodzicami, którzy są dla niego najważniejszymi osobami przekazującymi wiedzę o otaczającym świecie i jego regułach. Związek ten sprawia, że dziecko łatwo utożsamia się z rodzicami i bez trudu, wręcz automatycznie, przejmuje i internalizuje ich sposób widzenia świata, ich wartości, postawy, wzory zachowań.
Na podstawie: B. Szacka, Wprowadzenie do socjologii, Warszawa 2008, s. 156, 158–159.
Podaj nazwy procesu społecznego i środowiska społecznego, których dotyczy tekst.
Proces społeczny – …
Środowisko społeczne – …
Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-192. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Poprawna odpowiedź według zasad oceniania CKE:
- Proces społeczny – socjalizacja / uspołecznienie / enkulturacja lub wychowanie
- Środowisko – rodzina
1 p. – podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi; 0 p. – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Punkt przyznaje się tylko za oba elementy naraz. Samo podanie procesu (socjalizacja) bez środowiska (rodzina) – albo odwrotnie – daje 0 p.
Rozwiązanie
Proces społeczny. Tekst opisuje, jak dziecko „przejmuje i internalizuje” od rodziców sposób widzenia świata, wartości, postawy i wzory zachowań. Przyswajanie norm, wartości i wzorów zachowań obowiązujących w społeczeństwie to socjalizacja (uspołecznienie). Zasady oceniania CKE uznają też nazwy „enkulturacja” lub „wychowanie”.
Środowisko społeczne. Wartości i wzory przekazują dziecku rodzice, z którymi łączy je „silna więź” – to rodzina. Socjalizacja zachodząca w rodzinie we wczesnym dzieciństwie nazywana jest socjalizacją pierwotną.
Odpowiedź: proces społeczny – socjalizacja, środowisko społeczne – rodzina.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „socjalizacja pierwotna, rodzina, procesy spoleczne” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl