Zadanie 21
Matura z WOS-u, maj 2019, poziom rozszerzony
Wymaganie: Wymagania ogólne: I. Wykorzystanie i tworzenie informacji. V. Znajomość podstaw ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Wymagania szczegółowe: 30. System prawny Rzeczypospolitej Polskiej. Zdający: 3) wskazuje gałęzie prawa i kodeksy, w których szukać należy odpowiednich przepisów. 33. Prawo karne. Zdający: 1) stosuje w analizie przypadku podstawowe pojęcia i zasady prawa karnego (odpowiedzialność karna, przestępstwo a wykroczenie, zbrodnia i występek, zasada domniemania niewinności); 3) przedstawia kary i środki karne obowiązujące w polskim prawie oraz prawa przysługujące ofierze, oskarżonemu i świadkowi. (IV etap z.p.) 2. Prawo i sądy. Zdający: 3) wymienia źródła prawa; znajduje wskazany akt prawny i interpretuje proste przepisy prawne; 4) wyjaśnia różnice między prawem cywilnym, karnym i administracyjnym; wskazuje, w jakim kodeksie można znaleźć przepisy dotyczące konkretnej sprawy. (III etap) 29. Przedsiębiorstwo i działalność gospodarcza. Zdający: 4) przedstawia główne prawa i obowiązki pracownika; wyjaśnia, czemu służą ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.
Treść zadania
Przepisy prawne z kodeksów obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis 1. Karami są: 1) areszt; 2) ograniczenie wolności; 3) grzywna; 4) nagana.
Przepis 2. Kara nie może być zastosowana po upływie 2 tygodni od powzięcia wiadomości o naruszeniu obowiązku pracowniczego i po upływie 3 miesięcy od dopuszczenia się tego naruszenia.
Przepis 3. Sąd wymierza karę za usiłowanie w granicach zagrożenia przewidzianego dla danego przestępstwa.
Dz.U. […], nr 12, poz. 114, z późn. zm.; Dz.U. […], nr 24, poz. 141, z późn. zm.; Dz.U. […], nr 88, poz. 553, z późn. zm. (stan prawny na 5 marca 2019 r.).
Do każdego przepisu prawnego dopisz nazwę kodeksu, w którym został on zamieszczony.
Przepis 1. – …
Przepis 2. – …
Przepis 3. – …
Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-192. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Poprawna odpowiedź według zasad oceniania CKE:
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks pracy
- Kodeks karny
- 2 p. – podanie trzech poprawnych elementów odpowiedzi.
- 1 p. – podanie dwóch poprawnych elementów odpowiedzi.
- 0 p. – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Słowo „kara” pojawia się we wszystkich trzech przepisach, ale nie każda kara to kara kryminalna. W przepisie 2 chodzi o karę za naruszenie obowiązku pracowniczego – to kara porządkowa z kodeksu pracy. Nagana z przepisu 1 to kara za wykroczenie, a nie za przestępstwo – kodeks karny jej nie przewiduje.
Rozwiązanie
W każdym przepisie trzeba znaleźć słowo, które wskazuje gałąź prawa.
Przepis 1 – Kodeks wykroczeń. Katalog kar: areszt, ograniczenie wolności, grzywna, nagana – to kary za wykroczenia (art. 18 Kodeksu wykroczeń). Kodeks karny nie przewiduje kary nagany, a za przestępstwa orzeka się m.in. karę pozbawienia wolności, której w tym katalogu nie ma.
Przepis 2 – Kodeks pracy. Przepis mówi o „naruszeniu obowiązku pracowniczego” – dotyczy kar porządkowych, które pracodawca stosuje wobec pracownika. Terminy 2 tygodni i 3 miesięcy pochodzą z art. 109 § 1 Kodeksu pracy.
Przepis 3 – Kodeks karny. Przepis dotyczy „usiłowania” i „przestępstwa” – to pojęcia prawa karnego. Wymierzanie kary za usiłowanie w granicach zagrożenia przewidzianego dla danego przestępstwa reguluje art. 14 § 1 Kodeksu karnego.
Za trzy poprawne nazwy – 2 p., za dwie – 1 p.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „kodeksy, kodeks wykroczen, kodeks pracy, kodeks karny, galezie prawa” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl