Zadanie 15 — rozwiązanie, matura WOS-u maj 2019, PR

Treść zadania

Material zrodlowy: mapy "Wizualizacja rezultatow wyborow przeprowadzonych w RP - komitety wyborcze zwycieskie w okregach wyborczych" - 2009 r. (frekwencja 24,53%) i 2014 r. (frekwencja 23,83%). Legenda: * wynik zwycieskiego komitetu wyborczego w przedziale 40-50%; ** wynik zwycieskiego komitetu wyborczego ponad 50%. Dane PKW.

15.1. "Uzasadnij, odwolujac sie do trzech - zamieszczonych w materiale zrodlowym - informacji, ze wskazana wizualizacja NIE DOTYCZY wyborow do Sejmu RP." 15.2. "Uzupelnij fragment legendy do map - wpisz pelne nazwy tych partii politycznych, ktore utworzyly odpowiednie komitety wyborcze." (barwa jasna i ciemna na mapach).

Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-201905. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

Identyfikacja: wybory do Parlamentu Europejskiego (PE) z 2009 i 2014 r.
15.1. Trzy argumenty: (1) Liczba okregow wyborczych - na mapach widac kilkanascie duzych okregow (PE: 13 okregow w Polsce; Sejm: 41 okregow). (2) Frekwencja - 24,53% i 23,83% jest charakterystyczna dla wyborow do PE (niska); wybory do Sejmu maja zazwyczaj frekwencje 45-65%. (3) Brak progu zamiast tego widoczna wyrazna dominacja 2 komitetow (typowe dla PE), w Sejmie zwykle 4-6 ugrupowan. Mozna tez: wybory do Sejmu odbywaja sie co 4 lata, a 2009 i 2014 to lata wyborow do PE (co 5 lat).
15.2. Barwa jasna (szara/biala): Platforma Obywatelska Rzeczypospolitej Polskiej (PO). Barwa ciemna (czarna): Prawo i Sprawiedliwosc (PiS). (W 2009 PO wygrala wybory do PE wynikiem 44,4%, PiS 27,4%; w 2014 PO 32,1%, PiS 31,8%.)

Typowy błąd / pułapka

15.1: argument "frekwencja 24%" jest mocny, ale sam nie wystarcza - klucz CKE wymaga trzech roznych informacji. 15.2: nie wpisuj samego skrotu "PO", "PiS" - polecenie wymaga PELNYCH nazw partii.

Strona arkusza CKE z trescia zadania

Zadanie 15 - WOS 2019 PR — Strona arkusza CKE 2019 PR WOS - zadanie 15 (mapy wynikow wyborow 2009, 2014). Na podstawie: CKE 2019 Oryginalny PDF CKE, str. 10

Rozwiazanie

Identyfikacja: wybory do Parlamentu Europejskiego z 2009 r. i 2014 r. (Polska wybiera 51-52 europoslow w 13 okregach).

15.1. Trzy argumenty, ze NIE chodzi o wybory do Sejmu RP:

Frekwencja - 24,53% (2009) i 23,83% (2014) jest charakterystyczna dla wyborow do PE (najnizsze w UE pod wzgledem zainteresowania); wybory do Sejmu w Polsce maja frekwencje 40-65% (np. 2007: 53,9%; 2011: 48,9%).
Liczba okregow wyborczych - mapy pokazuja ok. 13 duzych okregow obejmujacych po kilka wojewodztw. Wybory do PE: 13 okregow, wybory do Sejmu: 41 okregow (znacznie wieksze rozdrobnienie).
Lata wyborow - 2009 i 2014 to lata wyborow do PE (cykl co 5 lat: 2004, 2009, 2014, 2019, 2024). Wybory do Sejmu RP odbywaja sie co 4 lata i nie przypadaja w tych konkretnych latach (najblizsze: 2007, 2011, 2015).

15.2.

Barwa jasna (szara): Platforma Obywatelska Rzeczypospolitej Polskiej
Barwa ciemna (czarna): Prawo i Sprawiedliwosc

Wyniki PE 2009: PO 44,43% (25 mandatow), PiS 27,40% (15). Wyniki PE 2014: PO 32,13% (19), PiS 31,78% (19) - praktycznie remis.