m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MWOP-R0-100-201905 • Otwarte krótkie • 2 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 26

Matura z WOS-u, maj 2019, poziom rozszerzony

Wymaganie:

IX.2 - charakteryzuje organy i agendy ONZ; rozumie rolnice miedzy systemem powszechnym a regionalnym.

Treść zadania

Material zrodlowy: schemat organow ONZ. A - organ z 5 stalymi i 10 niestalymi czlonkami, wybiera Sekretarza Generalnego na 5 lat, wybiera (cz.B) sedziow C na 9 lat. B - przedstawiciele panstw czlonkowskich ONZ, wybiera 10 niestalych czlonkow A na 2 lata, wybiera Rade Powiernicza i Rade Gospodarczo-Spoleczna (54 czlonkow, na 3 lata), proponuje kandydata na Sekretarza Generalnego. C - organ z 15 sedziami, wybierany na 9 lat. Sekretariat (Sekretarz Generalny). Rada Powiernicza (dzialalnosc zawieszona). Rada Gospodarczo-Spoleczna (54 czlonkow).

Polecenie CKE: "Podaj nazwy organow oznaczonych na schemacie literami (A, B i C)."

Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-201905. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

A. Rada Bezpieczenstwa ONZ (RB ONZ) - 5 stalych czlonkow (USA, Rosja, Chiny, Wielka Brytania, Francja) + 10 niestalych wybieranych na 2 lata.
B. Zgromadzenie Ogolne ONZ (ZO ONZ) - reprezentacja wszystkich 193 panstw czlonkowskich, kazde 1 glos.
C. Miedzynarodowy Trybunal Sprawiedliwosci (MTS) - 15 sedziow wybieranych na 9 lat przez ZO i RB; siedziba: Haga.

Typowy błąd / pułapka

Pulapka A: pomylenie Rady Bezpieczenstwa z Rada Gospodarczo-Spoleczna (ta jest na schemacie OSOBNO). Pulapka C: pomylenie Miedzynarodowego Trybunalu Sprawiedliwosci (MTS, organ ONZ, spory miedzypanstwowe) z Miedzynarodowym Trybunalem Karnym (MTK, niezalezna organizacja, sady osoby fizyczne). 5+10=15 czlonkow RB - rozne od 15 sedziow MTS.

Strona arkusza CKE z trescia zadania

Zadanie 26 - WOS 2019 PR
Strona arkusza CKE 2019 PR WOS - zadanie 26 (schemat ONZ). Na podstawie: CKE 2019 Oryginalny PDF CKE, str. 16

Rozwiazanie

  • A. Rada Bezpieczenstwa ONZ - 15 czlonkow: 5 stalych (USA, Wielka Brytania, Francja, Rosja, Chiny - kazdy z prawem weta) + 10 niestalych wybieranych przez Zgromadzenie Ogolne na 2 lata. Glowne zadanie: utrzymanie pokoju i bezpieczenstwa miedzynarodowego. Moze nakladac sankcje, autoryzowac uzycie sily.

  • B. Zgromadzenie Ogolne ONZ - organ plenarny: wszystkie 193 panstwa czlonkowskie, kazde po 1 glosie. Wybiera niestalych czlonkow RB, sedziow MTS, czlonkow ECOSOC, na wniosek RB powoluje Sekretarza Generalnego. Uchwala budzet, debatuje o sprawach miedzynarodowych.

  • C. Miedzynarodowy Trybunal Sprawiedliwosci (MTS) - siedziba: Palac Pokoju w Hadze. 15 sedziow wybieranych na 9 lat przez Zgromadzenie Ogolne i Rade Bezpieczenstwa (glosujace odrebnie). Rozstrzyga spory miedzy panstwami (nie osobami fizycznymi - tym zajmuje sie odrebny MTK - Miedzynarodowy Trybunal Karny).

Schemat ustrojowy ONZ (Karta NZ, art. 7):

  1. Zgromadzenie Ogolne
  2. Rada Bezpieczenstwa
  3. Rada Gospodarczo-Spoleczna (ECOSOC)
  4. Rada Powiernicza (dzialalnosc zawieszona od 1994 r. - ostatnie terytorium powiernicze Palau uzyskalo niepodleglosc)
  5. Miedzynarodowy Trybunal Sprawiedliwosci
  6. Sekretariat (na czele: Sekretarz Generalny)

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „organy ONZ, Rada Bezpieczenstwa, Zgromadzenie Ogolne, MTS" zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl