Zadanie 21
Matura z WOS-u, maj 2018, poziom rozszerzony
Wymaganie: Wymagania ogólne: I. Wykorzystanie i tworzenie informacji. V. Znajomość podstaw ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Wymagania szczegółowe: 32. Prawo cywilne i rodzinne. Zdający: 1) rozpoznaje sprawy regulowane przez prawo cywilne: rzeczowe, zobowiązań, rodzinne, spadkowe i handlowe; 2) stosuje w analizie przypadku podstawowe pojęcia i zasady prawa cywilnego (osoba fizyczna, osoba prawna, zdolność prawna a zdolność do czynności prawnych, odpowiedzialność cywilna).
Treść zadania
O projekcie zmian w prawie spadkowym z 2014 roku
Polskie prawo spadkowe […] stanowi m.in., że spadkobierca nabywa spadek, który obejmuje również długi (obowiązki majątkowe) spadkodawcy. Dziś, gdy dowie się o spuściźnie, ma trzy możliwości: przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), przyjąć go z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), może też spadek odrzucić. Na podjęcie decyzji ma sześć miesięcy od dnia, w którym dowiedział się, że został spadkobiercą.
Rząd chce nowelizacji, bo podziela zastrzeżenia resortu sprawiedliwości co do obecnego zapisu prawa spadkowego, w myśl którego niezłożenie przez spadkobiercę żadnego oświadczenia co do spadku jest jednoznaczne z prostym przyjęciem, więc oznacza nieograniczoną odpowiedzialność za spadkowe długi. Dzieje się tak nawet wtedy, gdy spadkobierca nie wie, że nim został. Tym samym nieświadomie dziedziczy on zadłużony spadek i odpowiada za zobowiązania zmarłego całym swym majątkiem (tzw. proste przyjęcie spadku). Chodzi m.in. o niespłacone pożyczki, kredyty bankowe i inne zobowiązania, np. zaległości czynszowe.
Dziś wyjątek w tej dziedzinie dotyczy tylko spadkobierców niemających pełnej zdolności do czynności prawnych i osób, co do których istnieje podstawa do ich całkowitego ubezwłasnowolnienia, oraz osób prawnych – ich milczenie oznacza przyjęcie spadku w wersji „z dobrodziejstwem inwentarza”. Zmiana ma polegać na tym, że taka wersja będzie domyślną we wszystkich przypadkach.
Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa.
| Nr | Informacja | P/F |
|---|---|---|
| 1. | Nowelizacja prawa spadkowego, której dotyczy tekst, zakładała wprowadzenie tzw. prostego przyjęcia spadku we wszystkich przypadkach. | P / F |
| 2. | Przyjęcie spadku „z dobrodziejstwem inwentarza” do czasu wprowadzenia nowelizacji, której dotyczy tekst, następowało w sposób domyślny w przypadku osób niepełnoletnich. | P / F |
| 3. | Projekt wprowadzenia zmian w prawie spadkowym, których dotyczy tekst, był działaniem w interesie spadkodawców. | P / F |
Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-182. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Poprawna odpowiedź według zasad oceniania CKE: 1. F, 2. P, 3. F.
1 p. – wskazanie trzech poprawnych elementów odpowiedzi; 0 p. – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Zdanie 3 sprawdza rozróżnienie pojęć: spadkodawca to osoba zmarła, której majątek się dziedziczy, a spadkobierca – osoba, która dziedziczy. Projekt chronił spadkobierców przed nieświadomym przejęciem długów, a nie spadkodawców.
Rozwiązanie
Tekst opisuje stan prawa sprzed nowelizacji i kierunek planowanej zmiany. Każde zdanie trzeba sprawdzić z konkretnym fragmentem.
Zdanie 1 – F. Według tekstu dotychczas milczenie spadkobiercy oznaczało przyjęcie proste, a „zmiana ma polegać na tym, że taka wersja [z dobrodziejstwem inwentarza] będzie domyślną we wszystkich przypadkach”. Nowelizacja zakładała więc odejście od prostego przyjęcia jako skutku milczenia, a nie jego rozszerzenie.
Zdanie 2 – P. Tekst: „Dziś wyjątek w tej dziedzinie dotyczy tylko spadkobierców niemających pełnej zdolności do czynności prawnych […] – ich milczenie oznacza przyjęcie spadku w wersji »z dobrodziejstwem inwentarza«”. Osoby niepełnoletnie (małoletnie) nie mają pełnej zdolności do czynności prawnych: do 13. roku życia nie mają jej wcale, a od 13 do 18 lat mają ograniczoną. Dlatego w ich przypadku przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza było domyślne.
Zdanie 3 – F. Projekt miał chronić spadkobierców – osoby, które „nieświadomie dziedzicz[ą] zadłużony spadek” i odpowiadają za długi całym swym majątkiem. Spadkodawca to osoba zmarła, której majątek przechodzi na spadkobierców.
Odpowiedź: 1. F, 2. P, 3. F (1 p. tylko za wszystkie trzy poprawne oceny).
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „prawo spadkowe, przyjecie spadku, dobrodziejstwo inwentarza, prawo cywilne” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl