Zadanie 27
Matura z WOS-u, maj 2018, poziom rozszerzony
Wymaganie:
Treść zadania
Materiał źródłowy:
- „O organizacji międzynarodowej” (www.msz.gov.pl): Została utworzona na mocy dokumentu podpisanego w San Francisco, do powstania którego znacznie przyczyniły się postanowienia tzw. deklaracji waszyngtońskiej. Biura organizacji mieszczą się w Nowym Jorku, Genewie, Wiedniu i Nairobi. Zajmuje się przede wszystkim problematyką bezpieczeństwa międzynarodowego, rozwojem współpracy między narodami oraz popieraniem przestrzegania praw człowieka.
- „O polityku” (ze zdjęciem): Portugalski parlamentarzysta, sekretarz generalny Partii Socjalistycznej, w latach 1995–2002 pełnił funkcję premiera Portugalii, a w latach 2005–2015 sprawował urząd wysokiego komisarza ds. uchodźców organizacji przedstawionej w powyższym tekście.
Polecenie CKE: „Uzupełnij zdania – wpisz nazwę organizacji (A.), rok wydarzenia (B.) oraz nazwę stanowiska (C.).” Tekst „O organizacji międzynarodowej” dotyczy (A.) …… . Polska należy do tej organizacji od (B.) …… roku – jest jednym z państw określanych jako członkowie pierwotni. W materiale „O polityku” został przedstawiony António Manuel de Oliveira Guterres, który w 2017 roku – po okresie urzędowania Ban Ki-Moona – został (C.) …… tej organizacji.
Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-182. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Zasady oceniania CKE:
- A. Organizacja Narodów Zjednoczonych (ONZ)
- B. 1945
- C. Sekretarzem Generalnym
Punktacja: 2 p. – trzy poprawne elementy; 1 p. – dwa; 0 p. – inna odpowiedź.
Wskazówki w tekście: dokument podpisany w San Francisco to Karta Narodów Zjednoczonych (1945); siedziby biur: Nowy Jork, Genewa, Wiedeń, Nairobi.
W C uwaga na stanowisko: w latach 2005–2015 Guterres był wysokim komisarzem ONZ ds. uchodźców, ale od 2017 r. jest Sekretarzem Generalnym ONZ – o to pyta polecenie.
W A odpowiedzią jest sama ONZ, a nie jej wyspecjalizowana agenda (np. UNESCO).
Strona arkusza CKE z treścią zadania
Rozwiązanie
Organizacja Narodów Zjednoczonych (ONZ):
- powstała na podstawie Karty Narodów Zjednoczonych, podpisanej 26 czerwca 1945 r. w San Francisco; Karta weszła w życie 24 października 1945 r.,
- główna siedziba: Nowy Jork; biura także w Genewie, Wiedniu i Nairobi.
Główne organy ONZ (Karta Narodów Zjednoczonych):
- Zgromadzenie Ogólne – wszystkie państwa członkowskie,
- Rada Bezpieczeństwa – 15 członków, w tym 5 stałych z prawem weta (USA, Rosja, Chiny, Wielka Brytania, Francja),
- Sekretariat kierowany przez Sekretarza Generalnego – najwyższego urzędnika administracyjnego organizacji,
- Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości w Hadze,
- Rada Gospodarcza i Społeczna,
- Rada Powiernicza (zawiesiła działalność w 1994 r.).
Sekretarz Generalny ONZ jest mianowany przez Zgromadzenie Ogólne na zalecenie Rady Bezpieczeństwa. António Guterres, były premier Portugalii i wysoki komisarz ONZ ds. uchodźców (2005–2015), objął to stanowisko w 2017 r. po Ban Ki-moonie.
Polska należy do ONZ od 1945 r. i jest zaliczana do członków pierwotnych – podpisała Kartę Narodów Zjednoczonych w 1945 r., choć nie uczestniczyła w konferencji w San Francisco.
Odpowiedź według zasad oceniania CKE: A – Organizacja Narodów Zjednoczonych, B – 1945, C – Sekretarzem Generalnym.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „ONZ, Karta Narodow Zjednoczonych, Antonio Guterres, Sekretarz Generalny” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl