Zadanie 2
Matura z historii, maj 2023, poziom rozszerzony
Wymaganie: Starożytność. Wymaganie II - cywilizacja grecka; ustrój Aten i Sparty.
Treść zadania
Trzy fragmenty źródeł autorstwa Plutarcha (Żywoty sławnych mężów) i Tukidydesa (Wojna peloponeska) dotyczą starożytnych Spartiatów - ich życia, ustroju i organizacji wojskowej.
Zadanie 2.1. Rozstrzygnij, który z fragmentów 1-3 zawiera opis starożytnej Sparty. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji z tego fragmentu.
Zadanie 2.2. Na podstawie tekstów i własnej wiedzy uzupełnij tabelę - obok opisu wpisz numer fragmentu tekstu zawierającego informacje o grupach, których opis dotyczy: A. Członkowie najwyższej rady złożonej z byłych archontów. B. Należeli do najniższej warstwy mieszkańców polis i byli pozbawieni praw.
Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2305. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
Zadanie 2.1: Rozstrzygnięcie - fragment opisujący życie wojskowe spartiatów, ich wychowanie w obozach, wspólne posiłki (sysytia) i przygotowanie do wojny. Uzasadnienie: charakterystyczne cechy ustroju spartańskiego - militarne wychowanie obywateli, izolacja od pracy fizycznej (wykonywanej przez helotów), wspólnotowy tryb życia.
Zadanie 2.2:
- A. Członkowie najwyższej rady złożonej z byłych archontów - dotyczy ATEN (areopag, nie Sparta) - numer fragmentu wskazującego na Ateny
- B. Najniższa warstwa pozbawiona praw - dotyczy SPARTY (heloci) - numer fragmentu opisującego Spartę
Kluczowe rozróżnienie: Sparta = geruzja + heloci; Ateny = areopag + metojkowie/niewolnicy.
Łatwo pomylić areopag (Ateny) z geruzją (Sparta). Areopag tworzyli byli archonci - to ustrojowa instytucja ATEŃSKA. Heloci to spartańska grupa zależna, nie ateńska.
Strona arkusza CKE z treścią zadania
Rozwiązanie
Krok 1. Identyfikacja Sparty
Charakterystyczne markery Sparty:
- militarne wychowanie (agoge)
- wspólne posiłki obywateli (sysytia, fiditia)
- zakaz pracy zarobkowej dla pełnoprawnych obywateli (Spartiatów)
- system zależności (heloci)
Krok 2. Areopag vs geruzja
Areopag (Ateny) - rada złożona z byłych archontów, dożywotnia. Geruzja (Sparta) - 28 starszych + 2 królowie, dożywotnia.
Polecenie wskazuje “byłych archontów” → ATENY.
Krok 3. Heloci
Heloci to grupa zależna chłopów-niewolników należących do państwa spartańskiego. Pozbawieni praw obywatelskich, uprawiali ziemię Spartiatów.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „starożytna Sparta, ustrój, Plutarch, Tukidydes" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl