Zadanie 1
Matura z historii, maj 2026, poziom rozszerzony
Wymaganie: Zakres podstawy programowej — cywilizacje starożytne, ich zasięg terytorialny i dorobek. Umiejętność łączenia informacji z tekstu i mapy.
Treść zadania
Mapa z czterema ponumerowanymi obszarami cywilizacji starożytnych oraz dwa fragmenty opracowań:
Fragment A — odkrycie kamienia z Rosetty przez kpt. F. Boucharda w 1799 r. podczas wyprawy Napoleona; czarna płyta z tekstem w trzech wersjach, która pozwoliła rozszyfrować starożytne pismo.
Fragment B — odkryte w 1974 r. „tajne wojsko": 7000 naturalnej wielkości żołnierzy z terakoty strzegących ciała cesarza.
Polecenie: wpisz obok fragmentów nazwy właściwych cywilizacji oraz numery, którymi oznaczono na mapie obszary tych cywilizacji.
Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2605. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
| Nazwa cywilizacji | Numer na mapie | |
|---|---|---|
| Fragment A | starożytny Egipt | 1 |
| Fragment B | starożytne Chiny | 4 |
Rozpoznanie cywilizacji jest tu łatwiejszą częścią — kamień z Rosetty i armia terakotowa to dwa najbardziej rozpoznawalne znaleziska w szkolnym kanonie. Punkt przepada zwykle na numerach z mapy, bo trzeba je odczytać z układu geograficznego, a nie z podpisów.
Uwaga na punktację: CKE daje 1 pkt także za podanie samych dwóch nazw bez numerów. Jeśli nie masz pewności co do mapy, i tak wpisz nazwy — to połowa punktów zamiast zera.
Treść zadania (CKE)
Dwa znaleziska, które warto umieć rozpoznać
| Znalezisko | Rok | Cywilizacja | Znaczenie |
|---|---|---|---|
| kamień z Rosetty | 1799 | Egipt | trójjęzyczny zapis (hieroglify, demotyka, greka) — klucz do odczytania hieroglifów przez J.-F. Champolliona w 1822 r. |
| armia terakotowa | 1974 | Chiny | ok. 7000 figur strzegących grobowca Qin Shi Huanga, pierwszego cesarza Chin |
Wskazówka w treści: „wraz z oddziałami Napoleona” datuje fragment A na przełom XVIII i XIX w., a „cesarz” i „terakota” jednoznacznie wskazują Chiny.
Punktacja CKE
- 2 pkt — dwie poprawne nazwy oraz ich lokalizacje.
- 1 pkt — jedna nazwa z lokalizacją albo dwie nazwy bez lokalizacji.
- Razem: 2 pkt.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „cywilizacje starozytne, Egipt, Chiny, odkrycia archeologiczne" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl