m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MHIP-R0-100-2605 • Otwarte krótkie • 2 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 13

Matura z historii, maj 2026, poziom rozszerzony

Wymaganie:

Wymagania ogólne: II. Analiza i interpretacja historyczna. Wymagania szczegółowe: XXV. Rewolucje XVIII w. 1) wyjaśnia genezę i skutki rewolucji amerykańskiej (PP); XXXIII. Europa i świat w II połowie XIX i na początku XX w. 2) wyjaśnia przyczyny i skutki wojny secesyjnej w Stanach Zjednoczonych Ameryki (PP).

Treść zadania

Pamiątkowe znaczki z XX wieku (A–C). Znaczek A: napis „Gettysburg” i rok 1963, scena walki żołnierzy. Znaczek B — tłumaczenie napisu: „Wojna między siłami króla i parlamentu”. Znaczek C — tłumaczenie napisu na pieczęci: „Filadelfia, 29 maja 1976”. Na podstawie: stamps.org; pl.wikipedia.org; www.collectgbstamps

Polecenie CKE: Przyporządkuj poniższym opisom 1–2 właściwe znaczki (A–C). Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do elementów graficznych lub napisów zamieszczonych na znaczkach.

  1. Znaczek upamiętniający wojnę o niepodległość Stanów Zjednoczonych
  2. Znaczek upamiętniający wojnę secesyjną
Trzy pamiątkowe znaczki oznaczone A–C: A – napis „Gettysburg” i rok 1963 ze sceną walki, B – „War between the forces of King & Parliament”, C – scena kapitulacji ze stemplem „Filadelfia, 29 maja 1976”.
Pamiątkowe znaczki z XX wieku Na podstawie: arkusz CKE MHIP-R0-100-2605 Oryginalny PDF CKE, str. 14

Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2605. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

1. Wojna o niepodległość USA — znaczek C.

Przykładowe uzasadnienie (zasady oceniania CKE): charakterystyczne umundurowanie z epoki oraz datacja nawiązująca do rocznicy ogłoszenia Deklaracji Niepodległości (Filadelfia, 1776 → znaczek z 1976 r., dwustulecie).

2. Wojna secesyjna — znaczek A.

Przykładowe uzasadnienie: umundurowanie charakterystyczne dla okresu wojny secesyjnej oraz nazwa bitwy wraz z datą nawiązującą do rocznicy jej stoczenia.

Typowy błąd / pułapka

Znaczek B jest dystraktorem — napis „wojna między siłami króla i parlamentu” wskazuje na angielską wojnę domową (1642–1651), a nie na żadną z wojen amerykańskich. Przypisanie go do któregokolwiek opisu to pewne zero.

Uzasadnienie musi odwołać się do konkretnego elementu znaczka — napisu, daty albo umundurowania. Samo „bo tak wygląda” albo wiedza pozaźródłowa („wojna secesyjna była w latach 1861–1865”) nie punktuje, bo polecenie mówi wprost o elementach graficznych lub napisach.

Wskazówka: Filadelfia + 1976 to dwustulecie Deklaracji Niepodległości (4 lipca 1776, Filadelfia). Ta para dat rozstrzyga przyporządkowanie C.

Treść zadania (CKE)

Zadanie 13 — historia 2026, poziom rozszerzony, arkusz CKE
Fragment arkusza CKE MHIP-R0-100-A-2605 — zadanie 13. Na podstawie: CKE, matura maj 2026, historia PR Oryginalny PDF CKE

Trzy wojny, trzy konteksty

ZnaczekWojnaLataTrop na znaczku
Co niepodległość USA1775–1783Filadelfia, 1976 = 200. rocznica Deklaracji
Asecesyjna1861–1865„Gettysburg” i 1963 = 100. rocznica bitwy (1863), mundury z epoki
Bangielska wojna domowa1642–1651„siły króla i parlamentu” — rojaliści vs parlamentarzyści

Dlaczego rocznice są dobrym tropem

Znaczki okolicznościowe emituje się w okrągłe rocznice. Data na znaczku to zwykle rok emisji, a nie rok wydarzenia — trzeba odjąć 100, 150 albo 200 lat i sprawdzić, co wypada.

  • 1976 − 200 = 1776 → Deklaracja Niepodległości
  • 1963 − 100 = 1863 → bitwa pod Gettysburgiem (znaczek A)

Punktacja CKE

  • 2 pkt — dwa poprawne wskazania wraz z uzasadnieniami odwołującymi się do treści znaczków.
  • 1 pkt — jedno wskazanie z uzasadnieniem.
  • Razem: 2 pkt.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „wojna o niepodległość USA, wojna secesyjna, analiza źródeł ikonograficznych” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl