Zadanie 6 — rozwiązanie, matura historii maj 2026, PR

Treść zadania

Dwa fragmenty opracowania:

Fragment A — dynastia pochodzenia normańskiego rządząca Rusią od końca IX w. do 1598 r.; za założyciela uchodzi legendarny wódz Waregów, który w 862 r. zdobył Wielki Nowogród.

Fragment B — dynastia królewska wywodząca nazwę od hrabiów w zachodniej Francji; Karol Robert objął w 1308 r. tron węgierski.

6.1. Podaj nazwy dynastii, których dotyczą fragmenty A–B.

6.2. Rozstrzygnij, który fragment dotyczy dynastii zasiadającej w XIV w. na polskim tronie, oraz wyjaśnij okoliczności objęcia przez nią władzy w Polsce.

Źródło: arkusz CKE MHIP-R0-100-2605. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

6.1.

Fragment A — Rurykowicze
Fragment B — Andegawenowie (Anjou)

6.2.

Rozstrzygnięcie — B.

Wyjaśnienie — wspomniany w źródle Karol Robert zawarł układ z królem Polski Kazimierzem Wielkim, na mocy którego po bezpotomnej śmierci polskiego władcy tron polski przejęła dynastia Andegawenów (Ludwik Węgierski, 1370 r.).

Typowy błąd / pułapka

W 6.2 nie wystarczy napisać „B, bo Ludwik Węgierski był Andegawenem". Polecenie wymaga wyjaśnienia okoliczności — czyli układu sukcesyjnego z Kazimierzem Wielkim i jego bezpotomnej śmierci. Bez tego elementu odpowiedź jest niepełna.

Uwaga na daty: 1308 r. to objęcie tronu węgierskiego przez Karola Roberta, nie polskiego. Andegawenowie zasiedli na tronie polskim dopiero w 1370 r.

Treść zadania (CKE)

Zadanie 6 — historia 2026, poziom rozszerzony, arkusz CKE — Fragment arkusza CKE MHIP-R0-100-A-2605 — zadanie 6. Na podstawie: CKE, matura maj 2026, historia PR Oryginalny PDF CKE

Dwie dynastie z zadania

	Rurykowicze	Andegawenowie
Pochodzenie	normańskie (Waregowie)	hrabiowie Anjou, zachodnia Francja
Gdzie panowali	Ruś (IX w. – 1598)	Neapol, Węgry, Polska
Postać z tekstu	legendarny Ruryk (862)	Karol Robert (Węgry od 1308)

Droga Andegawenów na polski tron

1339 — Kazimierz Wielki, nie mając syna, zawiera układ sukcesyjny z Karolem Robertem (mężem swojej siostry Elżbiety Łokietkówny).
1370 — śmierć Kazimierza Wielkiego, koniec dynastii Piastów na tronie polskim.
1370–1382 — panowanie Ludwika Węgierskiego, syna Karola Roberta.
1374 — przywilej koszycki: szlachta w zamian za zgodę na sukcesję córki Ludwika uzyskuje zwolnienie z podatków.
1384 — koronacja Jadwigi, a w 1385 unia w Krewie — początek Jagiellonów.

Ten łańcuch warto znać w całości, bo maturalne polecenia często pytają o jedno ogniwo.

Punktacja CKE

6.1. 1 pkt — dwie poprawne nazwy dynastii.
6.2. 1 pkt — poprawne rozstrzygnięcie wraz z wyjaśnieniem okoliczności.
Razem: 2 pkt.