m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MGEP-R0-100-2405 Otwarte krótkie 3 pkt Trudność: ★★★★☆

Zadanie 1

Matura z geografii, maj 2024, poziom rozszerzony

Wymaganie:

I.3 — czytanie i interpretacja treści map topograficznych. I.7 — wykonywanie obliczeń geograficznych z mapy.

Treść zadania

Zadanie 1.

Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie do Przełęczy Koziej (pole B3) — szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.

Zadanie 1.1. (0–1)

Na fotografii literami X, Y, Z oznaczono szczyty wybranych gór, wśród których są Borowa i Wołowiec (pole B2/3). Fotografię wykonano w kierunku południowo-wschodnim.

Oceń, czy poniższe informacje o trasie opisanej wycieczki są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.

Nr Zdanie Ocena
1. Turysta podczas wycieczki wszedł na szczyt oznaczony literą X. P / F
2. Fragment trasy wycieczki przebiegał między górami, których szczyty oznaczono literami Y i Z. P / F

Zadanie 1.2. (0–2)

Przyjmij, że:

  • długość trasy ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej wynosi 4,375 km;
  • stacja kolejowa Wałbrzych Główny jest położona na wysokości 483 m n.p.m.;
  • trasa ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej przebiega wyłącznie w górę;
  • pieszy turysta na płaskim terenie idzie z prędkością 3,5 km/h;
  • każde 100 m różnicy wysokości podejścia wydłuża czas trwania wycieczki o 10 minut.

Oblicz, ile czasu zajęło turyście przejście ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej. Wynik podaj w godzinach i minutach. Zapisz obliczenia.

Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2405. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

1.1.FP (X to nie szczyt Borowa; trasa wycieczki nie przebiegała między szczytami Y i Z)

1.2.1 h 52 min

Typowy błąd / pułapka

Pomięcie 10 min na każde 100 m różnicy wysokości (nie 1000 m). 1,25 h to 1 h 15 min, nie "1 h".

Treść zadania (CKE)

Zadania od 1. do 8. odnoszą się do obszaru przedstawionego na mapie szczegółowej fragmentu Sudetów w okolicach Wałbrzycha.

Zadanie 1. Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie do Przełęczy Koziej (pole B3) — szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.

Mapa topograficzna fragmentu Sudetów (rejon Wałbrzycha), skala 1:50 000
Mapa szczegółowa fragmentu Sudetów — Wałbrzych, Jedlina-Zdrój, Głuszyca. Skala 1:50 000. Na podstawie: CKE 2024, mapa do arkusza MGEP-R0-100-2405 Oryginalny PDF CKE

Zadanie 1.1. (0–1)

Na fotografii literami X, Y, Z oznaczono szczyty wybranych gór, wśród których są Borowa i Wołowiec (pole B2/3). Fotografię wykonano w kierunku południowo-wschodnim.

Oceń, czy poniższe informacje o trasie opisanej wycieczki są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.

NrZdanieOcena
1.Turysta podczas wycieczki wszedł na szczyt oznaczony literą X.P / F
2.Fragment trasy wycieczki przebiegał między górami, których szczyty oznaczono literami Y i Z.P / F
Fotografia trzech szczytów oznaczonych X, Y, Z (Wałbrzych, Sudety)
Fotografia szczytów X, Y, Z — pole B2/3 mapy szczegółowej. Kierunek fotografii: SE. Na podstawie: www.polska-org.pl Oryginalny PDF CKE, str. 4

Zadanie 1.2. (0–2)

Przyjmij, że:

  • długość trasy ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej wynosi 4,375 km;
  • stacja kolejowa Wałbrzych Główny jest położona na wysokości 483 m n.p.m.;
  • trasa ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej przebiega wyłącznie w górę;
  • pieszy turysta na płaskim terenie idzie z prędkością 3,5 km/h;
  • każde 100 m różnicy wysokości podejścia wydłuża czas trwania wycieczki o 10 minut.

Oblicz, ile czasu zajęło turyście przejście ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej. Wynik podaj w godzinach i minutach. Zapisz obliczenia.

Co zrobić?

1.1. — identyfikacja szczytów z fotografii

Połącz fotografię z mapą topograficzną. Kierunek SE fotografii → patrz na pole B2/3 mapy. Sprawdź układ szczytów (np. odległości, wysokości).

Sprawdź, czy trasa rzeczywiście prowadzi na X / między Y a Z. Trasa wycieczki idzie szlakiem czerwonym do Borowej, potem żółtym do Przełęczy Koziej. Sprawdzasz, czy konkretny szczyt jest na trasie czy obok niej.

Z reguły CKE robi z tego pułapkę: turysta przechodzi obok szczytów X i Y, nie wchodzi na nie, a trasa biegnie inną stroną niż między dwoma podanymi szczytami → oba zdania fałszyweFP (gdy jedno P, drugie F).

1.2. — obliczenie czasu wycieczki

Czas na płaskim terenie = długość ÷ prędkość:

Różnica wysokości: szczyt Borowej (853 m n.p.m. — z mapy) minus stacja Wałbrzych Główny (483 m n.p.m.):

Dodatkowy czas na podejście (10 min na każde 100 m):

Czas łączny:

Punktacja CKE

  • 1.1: 1 pkt — dwie poprawne oceny zdań.
  • 1.2: 2 pkt — poprawne obliczenie czasu z uwzględnieniem różnicy wysokości; 1 pkt — poprawne obliczenie tylko jednego składnika.

Po co to umieć

Czas marszu w terenie górskim — klasyczna formuła turystyczna PTTK:

gdzie — długość, — prędkość na płaskim, — różnica wysokości. To wzór Naismitha dostosowany do polskich szlaków. Działa też dla dolnej granicy lasu, pojezierzy, parków narodowych.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „mapa topograficzna Sudetów, obliczanie czasu wycieczki, szlaki PTTK" zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl