Zadanie 1
Matura z geografii, maj 2024, poziom rozszerzony
Wymaganie: I.3 — czytanie i interpretacja treści map topograficznych.
I.7 — wykonywanie obliczeń geograficznych z mapy.
Treść zadania
Zadanie 1.
Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie do Przełęczy Koziej (pole B3) — szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.
Zadanie 1.1. (0–1)
Na fotografii literami X, Y, Z oznaczono szczyty wybranych gór, wśród których są Borowa i Wołowiec (pole B2/3). Fotografię wykonano w kierunku południowo-wschodnim.
Oceń, czy poniższe informacje o trasie opisanej wycieczki są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.
| Nr | Zdanie | Ocena |
|---|---|---|
| 1. | Turysta podczas wycieczki wszedł na szczyt oznaczony literą X. | P / F |
| 2. | Fragment trasy wycieczki przebiegał między górami, których szczyty oznaczono literami Y i Z. | P / F |
Zadanie 1.2. (0–2)
Przyjmij, że:
- długość trasy ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej wynosi 4,375 km;
- stacja kolejowa Wałbrzych Główny jest położona na wysokości 483 m n.p.m.;
- trasa ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej przebiega wyłącznie w górę;
- pieszy turysta na płaskim terenie idzie z prędkością 3,5 km/h;
- każde 100 m różnicy wysokości podejścia wydłuża czas trwania wycieczki o 10 minut.
Oblicz, ile czasu zajęło turyście przejście ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej. Wynik podaj w godzinach i minutach. Zapisz obliczenia.
Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2405. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
1.1. — FP (X to nie szczyt Borowa; trasa wycieczki nie przebiegała między szczytami Y i Z)
1.2. — 1 h 52 min
Pomięcie 10 min na każde 100 m różnicy wysokości (nie 1000 m). 1,25 h to 1 h 15 min, nie "1 h".
Treść zadania (CKE)
Zadania od 1. do 8. odnoszą się do obszaru przedstawionego na mapie szczegółowej fragmentu Sudetów w okolicach Wałbrzycha.
Zadanie 1. Turysta rozpoczął pieszą wycieczkę obok stacji kolejowej Wałbrzych Główny (pole A2). Trasa wycieczki prowadziła szlakami turystycznymi PTTK. Szlakiem czerwonym doszedł na szczyt góry Borowej (pole B3). Kontynuował wycieczkę szlakiem czerwonym, a następnie do Przełęczy Koziej (pole B3) — szlakiem żółtym, którym wrócił do stacji kolejowej Wałbrzych Główny.
Zadanie 1.1. (0–1)
Na fotografii literami X, Y, Z oznaczono szczyty wybranych gór, wśród których są Borowa i Wołowiec (pole B2/3). Fotografię wykonano w kierunku południowo-wschodnim.
Oceń, czy poniższe informacje o trasie opisanej wycieczki są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.
| Nr | Zdanie | Ocena |
|---|---|---|
| 1. | Turysta podczas wycieczki wszedł na szczyt oznaczony literą X. | P / F |
| 2. | Fragment trasy wycieczki przebiegał między górami, których szczyty oznaczono literami Y i Z. | P / F |
Zadanie 1.2. (0–2)
Przyjmij, że:
- długość trasy ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej wynosi 4,375 km;
- stacja kolejowa Wałbrzych Główny jest położona na wysokości 483 m n.p.m.;
- trasa ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej przebiega wyłącznie w górę;
- pieszy turysta na płaskim terenie idzie z prędkością 3,5 km/h;
- każde 100 m różnicy wysokości podejścia wydłuża czas trwania wycieczki o 10 minut.
Oblicz, ile czasu zajęło turyście przejście ze stacji kolejowej Wałbrzych Główny na szczyt góry Borowej. Wynik podaj w godzinach i minutach. Zapisz obliczenia.
Co zrobić?
1.1. — identyfikacja szczytów z fotografii
Połącz fotografię z mapą topograficzną. Kierunek SE fotografii → patrz na pole B2/3 mapy. Sprawdź układ szczytów (np. odległości, wysokości).
Sprawdź, czy trasa rzeczywiście prowadzi na X / między Y a Z. Trasa wycieczki idzie szlakiem czerwonym do Borowej, potem żółtym do Przełęczy Koziej. Sprawdzasz, czy konkretny szczyt jest na trasie czy obok niej.
Z reguły CKE robi z tego pułapkę: turysta przechodzi obok szczytów X i Y, nie wchodzi na nie, a trasa biegnie inną stroną niż między dwoma podanymi szczytami → oba zdania fałszywe → FP (gdy jedno P, drugie F).
1.2. — obliczenie czasu wycieczki
Czas na płaskim terenie = długość ÷ prędkość:
Różnica wysokości: szczyt Borowej (853 m n.p.m. — z mapy) minus stacja Wałbrzych Główny (483 m n.p.m.):
Dodatkowy czas na podejście (10 min na każde 100 m):
Czas łączny:
Punktacja CKE
- 1.1: 1 pkt — dwie poprawne oceny zdań.
- 1.2: 2 pkt — poprawne obliczenie czasu z uwzględnieniem różnicy wysokości; 1 pkt — poprawne obliczenie tylko jednego składnika.
Po co to umieć
Czas marszu w terenie górskim — klasyczna formuła turystyczna PTTK:
gdzie — długość, — prędkość na płaskim, — różnica wysokości. To wzór Naismitha dostosowany do polskich szlaków. Działa też dla dolnej granicy lasu, pojezierzy, parków narodowych.
Podobne zadania
mapa topograficzna, pomiar długości tunelu, skala 1:50 000
Zadanie 2 (1 pkt)
**Zadanie 2. (0–1)** W sąsiedztwie Wołowca przebiega tunel kolejowy (pole B2/3). Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych. Długość tunelu kolejowego w terenie wynosi **A.** 0,4 km **B.** 0,8 km **C.** 1,2 km **D.** 1,6 km
astronomia, wysokość Słońca w równonocy, szerokość geograficzna
Zadanie 6 (2 pkt)
**Zadanie 6. (0–2)** Oblicz wysokość słońca w dniu równonocy w momencie górowania w miejscu, w którym jest położony szczyt góry Klasztorzysko (pole C2). Przyjmij wartość szerokości geograficznej tego miejsca odczytaną z mapy z dokładnością do jednej minuty. Zapisz obliczenia. Wysokość słońca: ...........................
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „mapa topograficzna Sudetów, obliczanie czasu wycieczki, szlaki PTTK" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl