m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MGEP-R0-100-2605 • Otwarte krótkie • 2 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 24

Matura z geografii, maj 2026, poziom rozszerzony

Wymaganie:

Zakres rozszerzony I.7) Zdający identyfikuje zależności przyczynowo-skutkowe, funkcjonalne i czasowe między elementami przestrzeni geograficznej; X.1) Zdający charakteryzuje różne typy rolnictwa, przedstawia ich uwarunkowania oraz wyróżnia główne cechy regionów rolniczych na świecie. Zakres podstawowy I.3) Zdający czyta i interpretuje treści różnych map; X.1) Zdający wyjaśnia wpływ czynników przyrodniczych i pozaprzyrodniczych na rozwój rolnictwa na świecie; X.3) Zdający wyjaśnia zasięg geograficzny głównych upraw i chowu zwierząt na świecie.

Treść zadania

Na mapie — odpowiednio czarnym albo czerwonym kolorem — oznaczono sześć wybranych państw, wśród których są: Argentyna, Hiszpania, Kazachstan, Pakistan, Turcja i Wietnam.

Na mapie (bez nazw państw) kolorem czarnym oznaczono: Kazachstan, Pakistan, Wietnam, a kolorem czerwonym: Turcję, Argentynę, Hiszpanię.

Polecenie (0–2). Uporządkuj państwa oznaczone na mapie kolorami według podanych kryteriów.

1. Państwa oznaczone kolorem czarnym — udział ryżu (%) w zbiorach zbóż w danym państwie:

udział najniższy … → … → … udział najwyższy

2. Państwa oznaczone kolorem czerwonym — udział trzody chlewnej (%) w produkcji mięsa w danym państwie:

udział najniższy … → … → … udział najwyższy

Mapa świata z sześcioma wybranymi państwami oznaczonymi kolorem czarnym albo czerwonym.
Na podstawie: arkusz CKE MGEP-R0-100-2605 Oryginalny PDF CKE, str. 28

Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2605. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

1. Udział ryżu w zbiorach zbóż (rosnąco):

Państwo Udział ryżu w zbiorach zbóż Dlaczego
Kazachstan znikomy klimat kontynentalny suchy, stepy; dominuje pszenica
Pakistan pośredni nawadniana dolina Indusu — uprawia się i ryż, i (więcej) pszenicę
Wietnam zdecydowanie dominujący klimat monsunowy, delty Mekongu i Rzeki Czerwonej — ryż to podstawa wyżywienia

2. Udział trzody chlewnej w produkcji mięsa (rosnąco):

Państwo Udział wieprzowiny w produkcji mięsa Dlaczego
Turcja znikomy dominuje islam, który zakazuje spożywania wieprzowiny
Argentyna niewielki kraj wołowiny — pampa, wypas bydła
Hiszpania największy czołowy producent wieprzowiny w UE, tradycja (szynka jamón), intensywny chów
Typowy błąd / pułapka

Religia jest czynnikiem lokalizacji hodowli. Islam i judaizm zakazują spożywania wieprzowiny — dlatego w państwach z przewagą muzułmanów (np. w Turcji i Pakistanie) chów trzody chlewnej ma znikome znaczenie. To najważniejszy pozaprzyrodniczy czynnik w tym zadaniu.

Hinduizm chroni bydło, nie świnie. W hinduizmie krowa jest święta — nie myl tego z zakazem spożywania wieprzowiny w islamie.

Argentyna to kraj wołowiny, nie wieprzowiny. Pampa i wypas na pastwiskach dały specjalizację w bydle mięsnym; spożycie wołowiny na mieszkańca należy tam do najwyższych na świecie.

Kazachstan to step, nie pole ryżowe. Klimat kontynentalny suchy nie sprzyja uprawie ryżu na dużą skalę. Kazachstan jest natomiast liczącym się eksporterem pszenicy.

Pakistan uprawia i ryż, i pszenicę. Nawadniana dolina Indusu daje oba zboża — stąd pozycja pośrednia. Pakistan jest też znanym eksporterem ryżu (m.in. odmiany basmati), choć w kraju dominuje pszenica.

Klucz punktuje każde kryterium osobno. Poprawne uszeregowanie jednej trójki = 1 pkt. Warto wypełnić oba wiersze.

Uwaga na kierunek szeregowania. Zadanie pyta od najniższego do najwyższego udziału. Odwrócenie kolejności oznacza błędne uporządkowanie.

Treść zadania (CKE)

Zadanie 24 — geografia 2026, poziom rozszerzony, arkusz CKE
Fragment arkusza CKE MGEP-R0-100-A-2605 — zadanie 24. Na podstawie: CKE, matura maj 2026, geografia PR Oryginalny PDF CKE, str. 28

Sześć państw z zadania

PaństwoKlimatDominujące zbożeDominujące mięso
Kazachstankontynentalny suchy (step)pszenicabaranina, konina, wołowina
Pakistanzwrotnikowy, w dużej części suchypszenica, ryżwołowina, drób, baranina (islam)
Wietnammonsunowyryżwieprzowina
Turcjapodzwrotnikowy śródziemnomorski (na wybrzeżach)pszenica, jęczmieńdrób, wołowina, baranina
Argentynaumiarkowany ciepły (pampa)pszenica, kukurydzawołowina
Hiszpaniapodzwrotnikowy śródziemnomorskijęczmień, pszenicawieprzowina

Ryż — warunki uprawy

WymaganieWartość
temperaturawysoka przez cały okres wegetacji
opady / nawodnienieobfite albo pola zalewane
terenpłaski (pola zalewowe) albo tarasy
glebyżyzne, zatrzymujące wodę

Zdecydowana większość światowej produkcji ryżu pochodzi z Azji.

Trzoda chlewna a religia

ReligiaStosunek do wieprzowinyPaństwa
islamzakazTurcja, Pakistan, kraje arabskie
judaizmzakazIzrael
chrześcijaństwobrak zakazuHiszpania, Polska
buddyzm, religie chińskiebrak zakazuWietnam, Chiny

Argentyna — kraj wołowiny

CechaOpis
pamparozległe, żyzne obszary trawiaste
typ chowuwypas bydła na pastwiskach
tradycjaasado — pieczone mięso; kultura gauczów

Hiszpania — potęga wieprzowiny

Hiszpania należy do czołowych producentów wieprzowiny w Unii Europejskiej; znanym produktem jest szynka jamón.

Punktacja CKE

  • 2 pkt — poprawne uporządkowanie według obu kryteriów.
  • 1 pkt — poprawne uporządkowanie według jednego kryterium.
  • 0 pkt — odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
  • Rozwiązanie:
    1. Kazachstan → Pakistan → Wietnam
    2. Turcja → Argentyna → Hiszpania

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „rolnictwo świata, uprawa ryżu, produkcja mięsa, trzoda chlewna, islam a hodowla świń, Wietnam, Kazachstan, Argentyna” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl