Zadanie 1
Matura z WOS-u, maj 2020, poziom rozszerzony
Wymaganie: Podstawa programowa WOS PR: I.1 - charakteryzowanie postaw spolecznych jednostki.
Treść zadania
O jednej z postaw spolecznych. Fragment z encyklopedia.pwn.pl charakteryzuje postawe jako "umiejetnosc wyrazania wlasnych uczuc, opinii, pragnien w sposob adekwatny, otwarty i pozbawiony leku, a zarazem respektujacy uczucia i postawy innych osob".
Zaznacz poprawne dokonczenie zdania. Postawa spoleczna, ktora przedstawiono w tekscie, to
A. nonkonformizm. B. asertywnosc. C. pasywnosc. D. anomia.
Źródło: arkusz CKE MWOP-R0-100-202005. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
B. asertywnosc
Asertywnosc to umiejetnosc wyrazania wlasnych mysli, uczuc, opinii i potrzeb w sposob bezposredni, otwarty, ale jednoczesnie szanujacy prawa i uczucia innych osob. Kluczowe elementy z definicji ("wyrazanie uczuc, opinii", "adekwatny", "pozbawiony leku", "respektujacy innych") jednoznacznie wskazuja na asertywnosc.
Nonkonformizm (A) to postawa sprzeciwu wobec norm grupy, ale niekoniecznie z respektem dla innych. Pasywnosc (C) to przeciwienstwo asertywnosci - rezygnacja z wyrazania siebie. Anomia (D, Durkheim/Merton) to stan rozpadu norm spolecznych, nie postawa jednostki.
Strona arkusza CKE z trescia zadania
Rozwiazanie
Definicja w tekscie zawiera trzy charakterystyczne elementy postawy asertywnej:
- Wyrazanie wlasnych uczuc, opinii, pragnien - aktywne komunikowanie siebie (odroznia od pasywnosci).
- Sposob adekwatny, otwarty, pozbawiony leku - bez agresji, bez wycofania.
- Respektowanie uczuc i postaw innych osob - granica miedzy asertywnoscia a agresywnoscia czy nonkonformizmem.
Asertywnosc lezy na osi miedzy biegunami: agresja - asertywnosc - uleglosc/pasywnosc. Jest umiejetnoscia spoleczna, ktorej mozna sie nauczyc (treningi asertywnosci). Termin spopularyzowal w psychologii Andrew Salter (1949), a rozwinely Joseph Wolpe i Manuel Smith.
Pozostale pojecia:
- Nonkonformizm - swiadome odrzucenie norm grupowych, postawa krytyczna wobec wiekszosci.
- Pasywnosc - bierne podporzadkowanie, rezygnacja z wyrazania wlasnego zdania.
- Anomia - socjologiczne pojecie Emila Durkheima oznaczajace stan dezintegracji norm spolecznych; Robert Merton rozwijal je jako rozbieznosc miedzy celami a srodkami.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „postawy spoleczne, asertywnosc, socjologia" zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl