m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MWO-R1_1P-202 • Zamknięte (ABCD) • 1 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 18

Matura z WOS-u, czerwiec 2020, poziom rozszerzony

Wymaganie:

  1. Modele ustrojowe państw demokratycznych. Zdający: 5) omawia przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące relacji państwo – Kościół; podaje najważniejsze postanowienia konkordatu. 23. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Zdający: 3) wyjaśnia relację między prawem międzynarodowym (w tym unijnym) a prawem krajowym. 30. System prawny Rzeczypospolitej Polskiej. Zdający: 1) opisuje źródła prawa w Polsce oraz hierarchię aktów prawnych.

Treść zadania

Materiał źródłowy: artykuł z aktu prawnego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej (stan prawny na 25 lutego 2020 r.):

„1. Od chwili zawarcia małżeństwo kanoniczne wywiera takie skutki, jakie pociąga za sobą zawarcie małżeństwa zgodnie z prawem polskim, jeżeli: (1) między nupturientami nie istnieją przeszkody wynikające z prawa polskiego, (2) złożą oni przy zawieraniu małżeństwa zgodne oświadczenie woli dotyczące wywarcia takich skutków i (3) zawarcie małżeństwa zostało wpisane w aktach stanu cywilnego na wniosek przekazany urzędowi stanu cywilnego w terminie pięciu dni od zawarcia małżeństwa […]. 3. Orzekanie o ważności małżeństwa kanonicznego, a także w innych sprawach małżeńskich przewidzianych w prawie kanonicznym, należy do wyłącznej kompetencji władzy kościelnej. 4. Orzekanie w sprawach małżeńskich w zakresie skutków określonych w prawie polskim należy do wyłącznej kompetencji sądów państwowych”.

Polecenie CKE: „Zaznacz poprawne dokończenie zdania. Akt prawny, w którym zamieszczono przytoczone przepisy prawne, to”

A. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. B. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy. C. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. […]. D. Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską, podpisany w Warszawie dnia 28 lipca 1993 r.

Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-202. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

D. Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską (zasady oceniania CKE; 1 p.).

Przytoczony przepis to art. 10 konkordatu: reguluje cywilne skutki małżeństwa kanonicznego (tzw. małżeństwo konkordatowe) i dzieli kompetencje między władzę kościelną (ważność małżeństwa kanonicznego) a sądy państwowe (skutki w prawie polskim). Na umowę międzynarodową wskazuje podział kompetencji między dwa podmioty – Kościół i państwo.

Typowy błąd / pułapka

Uwaga: Kodeks rodzinny i opiekuńczy też dotyczy małżeństwa, ale przytoczone ustępy rozdzielają kompetencje władzy kościelnej i sądów państwowych – taki podział ustala umowa państwa ze Stolicą Apostolską, czyli konkordat.

Strona arkusza CKE z treścią zadania

Zadanie 18 - WOS 2020 PR
Strona arkusza CKE 2020 PR WOS - zadanie 18. Na podstawie: CKE 2020 Oryginalny PDF CKE, str. 12

Rozwiązanie

Konkordat

Konkordat to umowa międzynarodowa między państwem a Stolicą Apostolską, regulująca stosunki państwa z Kościołem katolickim. Polski konkordat podpisano w Warszawie 28 lipca 1993 r., a ratyfikowano w 1998 r. (Dz.U. 1998, nr 51, poz. 318). Zgodnie z art. 25 ust. 4 Konstytucji RP stosunki między państwem a Kościołem katolickim określają umowa międzynarodowa ze Stolicą Apostolską i ustawy.

Małżeństwo konkordatowe – art. 10 konkordatu

Przytoczone przepisy to art. 10 konkordatu:

  • ust. 1 – małżeństwo kanoniczne wywiera skutki cywilne, jeśli nie ma przeszkód z prawa polskiego, nupturienci (osoby zawierające małżeństwo) złożą zgodne oświadczenie woli co do wywarcia takich skutków, a zawarcie małżeństwa zostanie wpisane do akt stanu cywilnego na wniosek przekazany w terminie pięciu dni;
  • ust. 3 – o ważności małżeństwa kanonicznego orzeka wyłącznie władza kościelna;
  • ust. 4 – o skutkach małżeństwa w prawie polskim orzekają wyłącznie sądy państwowe.

Analiza odpowiedzi

  • A. Kodeks cywilny – nie reguluje zawierania małżeństwa (to materia Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).
  • B. Kodeks rodzinny i opiekuńczy – reguluje małżeństwo, ale jest ustawą państwową; przytoczone przepisy dzielą kompetencje między władzę kościelną a sądy państwowe, a taki podział ustala umowa państwa ze Stolicą Apostolską.
  • C. Konstytucja RP – określa ogólne zasady relacji państwa i kościołów (art. 25), ale nie reguluje szczegółowo małżeństwa kanonicznego.
  • D. Konkordat – poprawna odpowiedź (zasady oceniania CKE).

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „konkordat, małżeństwo konkordatowe, relacje państwo – Kościół, źródła prawa” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl