m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MWO-R1_1P-202 • Otwarte krótkie • 1 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 13

Matura z WOS-u, czerwiec 2020, poziom rozszerzony

Wymaganie:

  1. Organy kontroli państwowej, ochrony prawa i zaufania publicznego. Zdający: 1) omawia kompetencje Najwyższej Izby Kontroli i ocenia jej znaczenie dla funkcjonowania instytucji publicznych.

Treść zadania

Materiał źródłowy: art. 7.1. z ustawy obowiązującej w RP (Dz.U. 1995, nr 13, poz. 59, z późn. zm., stan prawny na 25 lutego 2020 r.): „[Organ ten] […] przedkłada Sejmowi: 1) analizę wykonania budżetu państwa i założeń polityki pieniężnej; 2) opinię w przedmiocie absolutorium dla Rady Ministrów; […] 4) informacje o wynikach kontroli przeprowadzonych na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej, Prezesa Rady Ministrów oraz innych ważniejszych kontroli […]”.

Polecenie CKE: „Podaj pełną nazwę konstytucyjnego organu, który przedkłada Sejmowi RP dokumenty wskazane w przytoczonym fragmencie aktu prawnego.”

Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-202. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

Najwyższa Izba Kontroli (zasady oceniania CKE). 1 p.

Przytoczony akt to ustawa o Najwyższej Izbie Kontroli (Dz.U. 1995, nr 13, poz. 59). Zgodnie z art. 204 Konstytucji RP NIK przedkłada Sejmowi m.in. analizę wykonania budżetu państwa i założeń polityki pieniężnej oraz opinię w przedmiocie absolutorium dla Rady Ministrów.

Typowy błąd / pułapka

Uwaga: polecenie wymaga pełnej nazwy – sam skrót NIK jej nie spełnia. Nie myl NIK z Trybunałem Konstytucyjnym (bada zgodność aktów prawnych z Konstytucją) ani z Rzecznikiem Praw Obywatelskich.

Strona arkusza CKE z treścią zadania

Zadanie 13 - WOS 2020 PR
Strona arkusza CKE 2020 PR WOS - zadanie 13. Na podstawie: CKE 2020 Oryginalny PDF CKE, str. 9

Rozwiązanie

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) – podstawa prawna

  • Art. 202–207 Konstytucji RP z 1997 r.
  • Ustawa z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli (Dz.U. 1995, nr 13, poz. 59) – to z niej pochodzi przytoczony art. 7 ust. 1.

Pozycja ustrojowa NIK

  • NIK jest naczelnym organem kontroli państwowej, podlega Sejmowi i działa na zasadach kolegialności (art. 202).
  • Prezesa NIK powołuje Sejm za zgodą Senatu na 6 lat; może być ponownie powołany tylko raz (art. 205 ust. 1). Nie może należeć do partii politycznej ani związku zawodowego (art. 205 ust. 3).

Zakres kontroli NIK (art. 203 Konstytucji RP)

  • kontroluje działalność organów administracji rządowej, Narodowego Banku Polskiego, państwowych osób prawnych i innych państwowych jednostek organizacyjnych – pod względem legalności, gospodarności, celowości i rzetelności;
  • może kontrolować działalność organów samorządu terytorialnego i komunalnych osób prawnych – pod względem legalności, gospodarności i rzetelności;
  • może kontrolować inne jednostki w zakresie, w jakim wykorzystują majątek lub środki państwowe lub komunalne.

Dokumenty przedkładane Sejmowi (art. 204 ust. 1 Konstytucji RP)

  1. analiza wykonania budżetu państwa i założeń polityki pieniężnej;
  2. opinia w przedmiocie absolutorium dla Rady Ministrów (absolutorium to zatwierdzenie przez Sejm sprawozdania rządu z wykonania budżetu);
  3. informacje o wynikach kontroli, wnioski i wystąpienia określone w ustawie.

Te same dokumenty wymienia przytoczony fragment ustawy – to wskazówka, że chodzi o NIK.

Odpowiedź (zasady oceniania CKE)

Najwyższa Izba Kontroli – polecenie wymaga pełnej nazwy organu.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „Najwyższa Izba Kontroli, organy kontroli państwowej” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl