m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MWO-R1_1P-202 • Otwarte krótkie • 1 pkt • Trudność: ★★☆☆☆

Zadanie 14

Matura z WOS-u, czerwiec 2020, poziom rozszerzony

Wymaganie:

  1. Samorząd terytorialny w Polsce. Zdający: 1) omawia formy demokracji przedstawicielskiej i bezpośredniej w samorządach terytorialnych; opisuje instytucję referendum lokalnego; 2) przedstawia zadania i kompetencje samorządu gminnego, powiatowego i wojewódzkiego.

Treść zadania

Materiał źródłowy: przepisy prawne dotyczące samorządu gminnego w RP (ustawa o samorządzie gminnym, Dz.U. 1990, nr 16, poz. 95, z późn. zm., stan prawny na 25 lutego 2020 r.):

  • Przepis 1. Do wyłącznej właściwości […] [tego organu w gminie wiejskiej] należy: 1) uchwalanie statutu gminy; […] 4) uchwalanie budżetu gminy, rozpatrywanie sprawozdania z wykonania budżetu […].
  • Przepis 2. [Ten organ] jest organem wykonawczym w gminie [niebędącej miastem na prawach powiatu], w której siedziba władz znajduje się w mieście położonym na terytorium tej gminy.

Polecenie CKE: „Do każdego przepisu prawnego dopisz nazwę właściwego organu gminy.”

Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-202. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

Zasady oceniania CKE:

  • Przepis 1 – rada gminy (organ stanowiący i kontrolny: uchwala statut i budżet)
  • Przepis 2 – burmistrz (organ wykonawczy w gminie, w której siedziba władz znajduje się w mieście)

1 p. – za dwa poprawne elementy.

Organ wykonawczy gminy to wójt (gmina wiejska), burmistrz (gmina, w której siedziba władz znajduje się w mieście) albo prezydent miasta.

Typowy błąd / pułapka

Uwaga: w przepisie 2 kluczowe jest to, że siedziba władz gminy znajduje się w mieście – organem wykonawczym jest wtedy burmistrz, a nie wójt (wójt kieruje gminą wiejską).

Strona arkusza CKE z treścią zadania

Zadanie 14 - WOS 2020 PR
Strona arkusza CKE 2020 PR WOS - zadanie 14. Na podstawie: CKE 2020 Oryginalny PDF CKE, str. 9

Rozwiązanie

Organy gminy

Przepisy pochodzą z ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. 1990, nr 16, poz. 95). W gminie działają dwa rodzaje organów:

  1. Organ stanowiący i kontrolny – rada gminy (w mieście: rada miasta).
  2. Organ wykonawczy (jednoosobowy):
    • wójt – w gminie wiejskiej;
    • burmistrz – w gminie, w której siedziba władz znajduje się w mieście położonym na jej terytorium;
    • prezydent miasta – w miastach powyżej 100 tys. mieszkańców oraz w miastach, w których przed wejściem w życie ustawy prezydent był organem wykonawczym.

Przepis 1: rada gminy

Uchwalanie statutu gminy, uchwalanie budżetu gminy i rozpatrywanie sprawozdania z jego wykonania należą do wyłącznej właściwości rady gminy (art. 18 ust. 2 ustawy). Do tej właściwości należą też m.in. udzielanie wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) absolutorium, uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego i podatków oraz opłat lokalnych.

Przepis 2: burmistrz

  • „organ wykonawczy” – wójt, burmistrz albo prezydent miasta;
  • „gmina niebędąca miastem na prawach powiatu” – w zadaniu nie chodzi o miasto na prawach powiatu;
  • „siedziba władz znajduje się w mieście położonym na terytorium tej gminy” – w takiej gminie organem wykonawczym jest burmistrz, a nie wójt.

Odpowiedź (zasady oceniania CKE)

  • Przepis 1: rada gminy
  • Przepis 2: burmistrz

1 pkt za dwa poprawne elementy.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „samorząd gminny, rada gminy, burmistrz” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl