m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MWO-R1_1P-202 • Otwarte krótkie • 1 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 30

Matura z WOS-u, czerwiec 2020, poziom rozszerzony

Wymaganie:

  1. Stosunki międzynarodowe w wymiarze globalnym. Zdający: 3) wyjaśnia przyczyny dysproporcji między globalną Północą i globalnym Południem oraz mechanizmy i działania, które ją zmniejszają lub powiększają. 41. Globalizacja współczesnego świata. Zdający: 2) ocenia rolę wybranych państw oraz instytucji o zasięgu globalnym (organizacji, korporacji, mediów) w procesach globalizacyjnych.

Treść zadania

Materiał źródłowy: tekst „O »Sprawiedliwym Handlu«” (na podstawie: www.fairtrade.org.pl): „Sprawiedliwy Handel” (Fair Trade) to zorganizowany ruch społeczny, który wykorzystuje podejście rynkowe, aby poprawiać sytuację mieszkańców krajów rozwijających się oraz promować zrównoważony rozwój. Główne założenia „Sprawiedliwego Handlu” to oferowanie lepszych warunków handlowych oraz ochrona praw nieuprzywilejowanych producentów i pracowników z krajów Globalnego Południa. Poza uczciwą ceną, producenci otrzymują od partnerów handlowych z Globalnej Północy wsparcie, aby móc prowadzić swoją działalność w sposób zrównoważony, bezpieczny dla ludzi i środowiska.

Polecenie CKE: „Przedstaw korzyści – po jednej dla każdej z podanych kategorii – jakie niesie za sobą udział w opisanym w tekście ruchu »Sprawiedliwy Handel«.”

  • korzyść dla nabywców z Globalnej Północy – …
  • korzyść dla społeczeństw z krajów producentów – …

Źródło: arkusz CKE MWO-R1_1P-202. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

Przykładowa odpowiedź z zasad oceniania CKE:

  • korzyść dla nabywców z Globalnej Północy – kupując dobra ekologiczne, które nie należą do najtańszych, nabywcy mogą dodatkowo realizować swoją potrzebę altruizmu;
  • korzyść dla społeczeństw z krajów producentów – poprawia się sytuacja finansowa mieszkańców, a producenci prowadzą swą działalność gospodarczą tak, aby sprzyjała środowisku i bezpieczeństwu ludzi.

1 p. – za dwa poprawne elementy (po jednej korzyści dla każdej kategorii).

Typowy błąd / pułapka

Uwaga: trzeba podać po jednej korzyści dla obu kategorii – także dla nabywców z Globalnej Północy, a nie tylko dla producentów. Nie myl „Sprawiedliwego Handlu” (fair trade) z wolnym handlem (free trade).

Strona arkusza CKE z treścią zadania

Zadanie 30 - WOS 2020 PR
Strona arkusza CKE 2020 PR WOS - zadanie 30. Na podstawie: CKE 2020 Oryginalny PDF CKE, str. 20

Rozwiązanie

Globalna Północ i globalne Południe

  • Globalna Północ – państwa wysoko rozwinięte (m.in. Europa Zachodnia, Ameryka Północna, Japonia, Australia); tu są główni nabywcy produktów „Sprawiedliwego Handlu”.
  • Globalne Południe – państwa rozwijające się (większość Afryki, Ameryki Łacińskiej, części Azji); tu działają producenci, których wspiera ruch.

Korzyść dla nabywców z Globalnej Północy

Tekst mówi, że ruch chroni prawa nieuprzywilejowanych producentów i pracowników oraz wspiera działalność bezpieczną dla ludzi i środowiska. Nabywca zyskuje więc pewność, że kupuje towar wytworzony w uczciwych warunkach, i może kierować się w zakupach własnymi wartościami (pomocą innym, troską o środowisko). Przykładowa odpowiedź CKE: kupując dobra ekologiczne, które nie należą do najtańszych, nabywcy mogą dodatkowo realizować swoją potrzebę altruizmu.

Korzyść dla społeczeństw z krajów producentów

Według tekstu producenci otrzymują uczciwą cenę i wsparcie partnerów handlowych z Globalnej Północy, aby prowadzić działalność w sposób zrównoważony i bezpieczny. Przykładowa odpowiedź CKE: poprawia się sytuacja finansowa mieszkańców, a producenci prowadzą swą działalność gospodarczą tak, aby sprzyjała środowisku i bezpieczeństwu ludzi.

1 pkt za dwie korzyści – po jednej dla każdej kategorii.

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „globalna Północ i Południe, stosunki międzynarodowe, Sprawiedliwy Handel (Fair Trade), etyczna konsumpcja” zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl