m Matura-Online.pl Rozwiązania zadań maturalnych
MGEP-R0-100-2505 • Otwarte krótkie • 2 pkt • Trudność: ★★★☆☆

Zadanie 1

Matura z geografii, maj 2025, poziom rozszerzony

Wymaganie:

I.3 — czytanie i interpretacja treści map topograficznych. XIV.7 — cechy sieci rzecznej Polski (dział wodny).

Treść zadania

Zadania od 1. do 6. odnoszą się do obszaru przedstawionego na mapie szczegółowej fragmentu Tatr.

Zadanie 1. (0–2)

Na fotografii przedstawiono masyw Giewontu (pole GH2).

Na fotografii podpisane są szczyty: Giewont oraz Długi Giewont (na podstawie: www.wikimedia.org).

Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach.

  1. Między miejscem, z którego wykonano fotografię, a masywem Giewontu jest położona (Czerwona Przełęcz / Kondracka Przełęcz) ........... .
  2. Azymut ze szczytu Długiego Giewontu, wyznaczony ku szczytowi Giewontu, zawiera się w przedziale (0°–90° / 180°–270°) ........... .
  3. Granica między zlewiskiem Morza Bałtyckiego a zlewiskiem Morza Czarnego (przebiega / nie przebiega) ........... przez szczyty widoczne na fotografii.

Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

  1. Kondracka Przełęcz
  2. 180°–270°
  3. nie przebiega
Typowy błąd / pułapka

Azymut liczymy z punktu obserwacji do celu zgodnie z ruchem wskazówek zegara od kierunku N. Z Długiego Giewontu (na E od Giewontu) na Giewont — kierunek SW, azymut 180–270°.

Treść zadania (CKE)

Zadania od 1. do 6. odnoszą się do obszaru przedstawionego na mapie szczegółowej fragmentu Tatr.

Mapa topograficzna fragmentu Tatr w skali 1:55 000 — Tatrzański Park Narodowy
Mapa szczegółowa Tatr — Tatrzański Park Narodowy. Kuźnice, Kasprowy Wierch, Giewont, Ciemniak, Tomanowy Wierch. Skala 1:55 000. Na podstawie: CKE 2025, mapa do arkusza MGEP-R0-100-2505 Oryginalny PDF CKE

Zadanie 1. (0–2)

Na fotografii przedstawiono masyw Giewontu (pole GH2).

Fotografia masywu Giewontu z podpisanymi szczytami Giewont i Długi Giewont
Fotografia masywu Giewontu (pole GH2 mapy szczegółowej). Podpisane: Giewont, Długi Giewont. Na podstawie: www.wikimedia.org Oryginalny PDF CKE, str. 4

Uzupełnij zdania. Wpisz właściwe określenia wybrane spośród podanych w nawiasach.

  1. Między miejscem, z którego wykonano fotografię, a masywem Giewontu jest położona (Czerwona Przełęcz / Kondracka Przełęcz) … .

  2. Azymut ze szczytu Długiego Giewontu, wyznaczony ku szczytowi Giewontu, zawiera się w przedziale (0°–90° / 180°–270°) … .

  3. Granica między zlewiskiem Morza Bałtyckiego a zlewiskiem Morza Czarnego (przebiega / nie przebiega) … przez szczyty widoczne na fotografii.

Co zrobić?

Luka 1: która przełęcz? Z mapy widać dwie przełęcze blisko Giewontu:

  • Czerwona Przełęcz — między Czerwonymi Wierchami a Krzesanicą (na zachód).
  • Kondracka Przełęcz — między Kondracką Kopą a Giewontem (bezpośrednio obok Giewontu).

Z opisu (między obserwatorem a Giewontem) → Kondracka Przełęcz.

Luka 2: azymut z Długiego Giewontu na Giewont. Azymut liczymy zgodnie z ruchem wskazówek zegara od kierunku N:

  • 0° = N, 90° = E, 180° = S, 270° = W.

Długi Giewont leży na E od Giewontu (sprawdź na fotografii i mapie). Kierunek z Długiego Giewontu na Giewont = W (zachód), czyli azymut ~270° — w przedziale 180°-270°.

Luka 3: dział wodny Bałtyk/Morze Czarne. Tatry leżą w dorzeczu Wisły (zlewisko Bałtyku) — woda z Tatr Wysokich i Zachodnich spływa do potoków Dunajca → Wisły → Bałtyk.

Granica zlewisk Bałtyk/Morze Czarne w Polsce biegnie przez Karpaty Wschodnie (Bieszczady) i wododziały typu Pasmo Wysokie. NIE przebiega przez Tatry.

Punktacja CKE

  • 2 pkt — trzy poprawne uzupełnienia.
  • 1 pkt — dwa poprawne uzupełnienia.

Po co to umieć

Azymut to podstawowa umiejętność topograficzna. Memo:

  • N = 0° / 360°
  • NE = 45°
  • E = 90°
  • SE = 135°
  • S = 180°
  • SW = 225°
  • W = 270°
  • NW = 315°

W zadaniach maturalnych azymut często pojawia się w kontekście map topograficznych i interpretacji fotografii terenowych.

Podobne zadania

kartografia, skala, ortofotomapa, Kolei Goryczkowa

Zadanie 2 (2 pkt)

### Zadanie 2. (0–2) Przyjmij, że długość trasy Kolei Goryczkowej (pole J3/4) na załączonej mapie szczegółowej Tatr wynosi 2,9 cm. **Oblicz długość trasy tej kolei na ortofotomapie wykonanej w skali 1 : 2 500. Zapisz obliczenia.**

astronomia, równonoca, wschód Słońca, fazy Księżyca, szerokość geograficzna

Zadanie 7 (2 pkt)

### Zadanie 7. Na rysunku przedstawiono położenie Księżyca i Ziemi oraz oświetlenie tych ciał niebieskich przez Słońce w wybranym momencie w dniu równonocy. Literami A i B oznaczono wybrane punkty na Ziemi. Nie zachowano właściwych proporcji między odległością Ziemi i Księżyca a ich wymiarami. Na schemacie zaznaczono: oś ziemską, zwrotnik Raka, zwrotnik Koziorożca, koła podbiegunowe. Punkt A leży na półkuli północnej w pobliżu terminatora (granicy dzień/noc), na szerokości zwrotnika Raka. Punkt B leży na półkuli południowej, między równikiem a zwrotnikiem Koziorożca, po stronie oświetlonej. Światło słoneczne pada z prawej strony rysunku. ### Zadanie 7.1. (0–1) **Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F — jeśli jest fałszywa.** 1. W punkcie A, w momencie przedstawionym na rysunku, jest wschód Słońca. — **P / F** 2. Względem obserwatora znajdującego się w punkcie B Księżyc jest w pełni. — **P / F** ### Zadanie 7.2. (0–1) W sytuacji przedstawionej na rysunku Słońce góruje nad punktem B na wysokości 80°30′. **Oblicz szerokość geograficzną punktu oznaczonego literą B, a następnie uzupełnij zdanie. Zapisz obliczenia.** Szerokość geograficzna wynosi (wpisz wynik obliczeń): .......... (wpisz *N* albo *S*): ..........

Rozumiesz, jak to rozwiązać?

Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji

matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „Tatry, masyw Giewontu, azymut, dział wodny" zrobisz samodzielnie.

Otwórz matury-online.pl