Zadanie 22
Matura z geografii, maj 2025, poziom rozszerzony
Wymaganie: I.7 (zakres rozszerzony) — identyfikuje zależności przyczynowo-skutkowe, funkcjonalne i czasowe między elementami przestrzeni geograficznej.
VIII.1 (zakres podstawowy) — wskazuje obszary koncentracji ludności i małej gęstości zaludnienia oraz określa czynniki i prawidłowości w zakresie rozmieszczenia ludności świata.
Treść zadania
Zadanie 22. (0–2)
Na mapie przedstawiono gęstość zaludnienia i wybrane miasta. Mapa obejmuje Afrykę. Legenda: liczba mieszkańców na 1 km² — powyżej 200, 100–200, 50–100, 10–50, 1–10, poniżej 1; obszary niezamieszkane; miasta.
Na podstawie: Atlas geograficzny, Warszawa 2020.
Literami A–D oznaczono opisy odnoszące się do gęstości zaludnienia w wybranych krajach Afryki:
A. Do dużej gęstości zaludnienia na wybrzeżu tego kraju przyczyniają się obecność delty rzeki i bogate złoża ropy naftowej.
B. Ograniczeniem dla gęstości zaludnienia na południe od stolicy kraju jest występowanie gór i obszarów pustynnych.
C. Do dużej gęstości zaludnienia na tym obszarze przyczynia się obecność jednego z największych jezior Afryki.
D. Zasoby złóż surowców mineralnych, takich jak węgiel kamienny, złoto, diamenty i rudy metali, przyczyniają się do dużej gęstości zaludnienia w rejonach ich wydobycia.
Uzupełnij tabelę. Wpisz obok nazwy każdego z krajów literę, którą oznaczono właściwy opis wybrany z podanych.
| Kraj | Opis (wpisz literę) |
|---|---|
| Algieria | .......... |
| Nigeria | .......... |
| Republika Południowej Afryki | .......... |
Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF
Rozwiązanie
- Algieria — B: na południe od stolicy (Algieru) gęstość zaludnienia ograniczają góry (Atlas) i obszary pustynne (Sahara).
- Nigeria — A: na wybrzeżu leży delta Nigru z bogatymi złożami ropy naftowej.
- Republika Południowej Afryki — D: wydobycie węgla kamiennego, złota, diamentów i rud metali.
Opis C (jedno z największych jezior Afryki) nie pasuje do żadnego z tych krajów.
Treść zadania (CKE)
Zadanie 22. (0–2)
Na mapie przedstawiono gęstość zaludnienia i wybrane miasta.
Literami A–D oznaczono opisy odnoszące się do gęstości zaludnienia w wybranych krajach Afryki:
- A. Do dużej gęstości zaludnienia na wybrzeżu tego kraju przyczyniają się obecność delty rzeki i bogate złoża ropy naftowej.
- B. Ograniczeniem dla gęstości zaludnienia na południe od stolicy kraju jest występowanie gór i obszarów pustynnych.
- C. Do dużej gęstości zaludnienia na tym obszarze przyczynia się obecność jednego z największych jezior Afryki.
- D. Zasoby złóż surowców mineralnych, takich jak węgiel kamienny, złoto, diamenty i rudy metali, przyczyniają się do dużej gęstości zaludnienia w rejonach ich wydobycia.
Uzupełnij tabelę. Wpisz obok nazwy każdego z krajów literę, którą oznaczono właściwy opis wybrany z podanych.
| Kraj | Opis (wpisz literę) |
|---|---|
| Algieria | B (góry i pustynia na południe od Algieru) |
| Nigeria | A (delta Nigru + ropa) |
| Republika Południowej Afryki | D (złoto, diamenty, węgiel) |
Co zrobić?
Charakterystyka 3 krajów Afryki:
- Algieria — północna Afryka. Na wybrzeżu (Algier) gęstość zaludnienia jest duża, a na południe od niego są góry Atlas i Sahara, gdzie gęstość jest bardzo mała.
- Nigeria — Afryka Zachodnia. Na wybrzeżu leży delta Nigru ze złożami ropy naftowej; gęstość zaludnienia jest tam duża.
- RPA — południe Afryki. Złoża złota, diamentów, węgla i rud metali (m.in. okolice Johannesburga) — duża gęstość zaludnienia w rejonach wydobycia.
Dopasowanie opisów:
- A “delta rzeki + ropa” → Nigeria (delta Nigru, ropa w Zatoce Gwinejskiej).
- B “góry i pustynia na S od stolicy” → Algieria (Algier jako stolica, Atlas + Sahara na S).
- C „obecność jednego z największych jezior Afryki” → pasuje np. do obszaru wokół Jeziora Wiktorii, nie do żadnego z tych trzech krajów.
- D “surowce mineralne (węgiel, złoto, diamenty, rudy)” → RPA.
Wynik:
- Algieria = B.
- Nigeria = A.
- RPA = D.
Punktacja CKE
- 2 pkt — trzy poprawne dopasowania.
- 1 pkt — dwa poprawne przyporządkowania.
- 0 pkt — odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.
Po co to umieć
Czynniki rozmieszczenia ludności w Afryce (widoczne na mapie):
- sprzyjające koncentracji: doliny i delty rzek (Nil, Niger), wybrzeża, okolice wielkich jezior (np. Jezioro Wiktorii), rejony wydobycia surowców;
- ograniczające: pustynie (Sahara, Kalahari, Namib) i wysokie góry.
Rozumiesz, jak to rozwiązać?
Przećwicz podobne typy zadań w aplikacji
matury-online.pl ma tysiące zadań pogrupowanych po dziedzinach. Sprawdź, czy temat „gęstość zaludnienia Afryki, Algieria, Nigeria, RPA” zrobisz samodzielnie.
Otwórz matury-online.pl