Zadanie 26

Treść zadania

Zadanie 26. (0–1)

Na wykresach przedstawiono strukturę towarową eksportu Brazylii i Korei Południowej w 2018 roku.

Brazylia (struktura eksportu w %): towary rolno-spożywcze 19,2; surowce z wyjątkiem paliw 31,1; paliwa mineralne, smary i materiały pochodne 12,4; chemikalia i produkty pokrewne 5,1; maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy 17,0; produkty przetwórstwa przemysłowego i inne 15,2.

Korea Południowa (struktura eksportu w %): towary rolno-spożywcze 1,2; surowce z wyjątkiem paliw 1,2; paliwa mineralne, smary i materiały pochodne 7,9; chemikalia i produkty pokrewne 13,3; maszyny, urządzenia i sprzęt transportowy 57,5; produkty przetwórstwa przemysłowego i inne 18,8.

Na podstawie: Rocznik Statystyki Międzynarodowej 2019, www.stat.gov.pl

Przedstaw, z czego wynika różnica w strukturze towarowej eksportu Brazylii i Korei Południowej. Odnieś się do innego uwarunkowania niż eksploatacja surowców mineralnych w tych krajach.

Źródło: arkusz CKE MGEP-R0-100-2505. Otwórz oryginalny PDF

Rozwiązanie

Różnica wynika z różnego poziomu uprzemysłowienia i poziomu rozwoju technologicznego:

Korea Płd — kraj wysokorozwinięty, gospodarka oparta na zaawansowanych technologiach (Samsung, Hyundai, LG, Kia). Dominują w eksporcie maszyny, urządzenia, sprzęt transportowy (samochody, statki, elektronika) i produkty przetwórstwa przemysłowego. Brak własnych surowców → importuje je, ale eksportuje produkty wysoko przetworzone.
Brazylia — kraj rozwijający się, gospodarka oparta na eksporcie surowców naturalnych (rolno-spożywczych — soja, kawa, wołowina, kukurydza). Niski udział produktów wysoko przetworzonych (15,2% vs 18,8% Korea). To efekt mniejszych nakładów na R&D, niższej technologii i polityki przemysłowej preferującej eksport surowców (currency reserves z surowców).

Treść zadania (CKE)

Zadanie 26. (0–1)

Na wykresach przedstawiono strukturę towarową eksportu Brazylii i Korei Południowej w 2018 roku.

Wykresy kołowe eksportu Brazylii (rozproszone, dużo rolno-spożywczych) i Korei Płd (dominują maszyny 57,5%) — Eksport Brazylii (2018) — 19,2% rolno-spożywcze, 31,1% surowce, 17% maszyny. Korea Płd — 57,5% maszyny, 18,8% przetwórstwo. Na podstawie: Rocznik Statystyki Międzynarodowej 2019, www.stat.gov.pl Oryginalny PDF CKE, str. 31

Przedstaw, z czego wynika różnica w strukturze towarowej eksportu Brazylii i Korei Południowej. Odnieś się do innego uwarunkowania niż eksploatacja surowców mineralnych w tych krajach.

Co zrobić?

Czytaj wykresy:

Brazylia: największe udziały — surowce (31%), rolno-spożywcze (19%), maszyny (17%). Mieszanka.
Korea Płd.: dominacja — maszyny i transport 57,5%, przetwórstwo 19%, chemikalia 13%. Wysoka specjalizacja.

Wyjaśnienie różnicy (klucz: zadanie wyklucza “eksploatację surowców mineralnych”):

Korea Płd. = kraj wysokorozwinięty:

Gospodarka technologiczna (Samsung, LG, Hyundai, Kia, POSCO, SK Hynix).
Wysokie nakłady na R&D (~5% PKB — jeden z najwyższych w świecie).
Brak własnych surowców → koreański model: import surowców, eksport produktów wysoko przetworzonych (elektronika, samochody, statki).
Inwestycje w chaebole (wielkie konglomeraty rodzinne).

Brazylia = kraj rozwijający się:

Gospodarka surowcowa i rolnicza (#1 producent soi, kawy, trzciny cukrowej; rudy żelaza, wołowina).
Niskie nakłady na R&D (~1,2% PKB).
Słabszy rozwój przemysłu wysokich technologii.
Eksport oparty na surowcach i półproduktach.

Konstrukcja odpowiedzi (1 pkt): powiąż strukturę eksportu z poziomem rozwoju technologicznego/przemysłu (NIE z surowcami mineralnymi, które zadanie wyklucza).

Punktacja CKE

1 pkt — poprawne wyjaśnienie odnoszące się do poziomu rozwoju przemysłu / technologii.

Po co to umieć

Struktura eksportu = wskaźnik rozwoju:

Surowce + rolno-spożywcze → kraj rozwijający się (Brazylia, Argentyna, RPA, Indonezja).
Produkty przemysłowe średnio przetworzone → kraj wschodzący (Polska, Meksyk, Chiny).
Produkty wysoko przetworzone + high-tech → kraj rozwinięty (Korea Płd., Niemcy, Japonia, USA).

To klasyczny model Wallensteina (system-świat): rdzeń, półperyferie, peryferie. Korea Płd. to wyjątek — przeszła z peryferii (1960) do rdzenia (XXI w.) w ciągu 60 lat.